Ərdoğan ABŞ-dan  "Patriot" almaq ehtimalı ola bilər deyib

Təbii ki, şərtlər əlverişli olarsa Türkiyə Amerikadan "Patriiot" zenit-raket sistemi almaq ehtimalını rədd etmir.

Türkiyə prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan amerikalı həmkarı Donald Trampa bildirib ki, ABŞ-dan sərfəli təklif gəldiyi təqdirdə, ölkəsi "Patriot" zenit raket sistemini almaq variantı üzərində düşünə bilər.

"Biz C-400 və F-35 ətrafında yaranan anlaşmazlığı aradan qaldıra bilərik"-deyə Tükiyə lideri qeyd edib.

Bir müddət əvvəl xəbər verilişdi ki, Tramp və Ərdoğan öz nazirlərinə Türkiyənin havadan müdafiə sistemi С-400-ün Rusiyadan alınması ətrafındakı vəziyyətin nizamlanması üçün çalışmalara başlanmasını tapşırıblar.

Yenises.ru
В Самаре пройдут Дни азербайджанской культуры

В Самаре 15-16 ноября пройдет серия мероприятий в рамках Дней азербайджанской культуры под названием «Волга – Каспий: незримый мост мира» с участием руководителей азербайджанских национально-культурных объединений регионов Приволжского Федерального округа, сообщает Единый информационный портал азербайджанцев России AZRU.

Организатором мероприятий является Лига азербайджанцев Самарской области (ЛАСО).

Дни азербайджанской культуры начнутся с церемонии возложения цветов к Вечному Огню и горельефу «Скорбящей Матери-Родине». Затем пройдет круглый стол «Волга – Каспий: незримый мост мира», состоится экскурсия по городу и гала-концерт с участием азербайджанских творческих коллективов Самарской области.

Во второй день мероприятий состоится литературный меджлис, посвященный 650-летию азербайджанского поэта и мыслителя Имадеддина Насими. Завершатся мероприятия Дней азербайджанской культуры встречей актива Самарской областной общественной организации «Лига азербайджанцев Самарской области» (ЛАСО) с гостями из регионов Приволжского Федерального округа.
В Самаре пройдут Дни азербайджанской культуры
Надо отдать должное, что ЛАСО, созданная в 85-ю годовщину создания Азербайджанской Демократической Республики, т.е. 28 мая 2003 года, все эти годы успешно и на достойном уровне представляет азербайджанскую общину Самарской области. Пропаганда богатого историко-культурного наследия азербайджанского народа, защита прав соотечественников, развитие межнационального мира и согласия в регионе, последовательная работа с молодежью, популяризация здорового образа жизни на примере собственных блистательных спортивных достижений и многое другое как нельзя лучше характеризуют единственную признанную на всех уровнях власти и общества организацию азербайджанцев Самарской области. Любое мероприятие ЛАСО, будь то круглые столы на актуальные темы, научно-практические конференции, фестивали, концерты, выставки, по своему уровню и масштабу заслуживают огромного внимания и слов благодарности, деятельность ЛАСО всегда находится в центре внимания местных и региональных СМИ. У ЛАСО есть свой ансамбль, а футбольная команда организации по доброй традиции неоднократно становилась чемпионом. ЛАСО стала родным домом для местных азербайджанцев. Помимо всего прочего, ЛАСО по праву гордится тем, что стала площадкой для создания семей – молодые люди, познакомившись в ЛАСО, скрепили свою любовь семейными узами.

Председатель правления ЛАСО Ширван Керимов активно участвует в общественно-политической жизни города и области, представляя азербайджанскую общину в общественных структурах. Каждое крупное мероприятие ЛАСО проводится с участием губернатора области, руководства, официальных лиц, представителей общественности. Это – не хвалебные оды в адрес ЛАСО и его руководителя, а отражение того, что есть в действительности – как говорится на языке журналистов, основано на реальных событиях.
Sankt-Peterburq universitetinin dosenti tələbəsini doğrayıb

Cümə günü qonaq qəbul edən Sankt-Peterburq dövlət universitetinin dosenti Oleq Sokolovun öldürdüyü tələbəsinin meyidi evdə imiş. Qonaqlardan gizlətdiyi və doğradığı cəsədi hissə-hissə Moyka çayına atmağı planlayıbmış.
BILIRSİNİZMİ?  Moskva metrosunda dahi Azərbaycan şairinin adı çəkilən tablo

Nə olsun ki-deyib keçməyin. Etirafdır. Nizaminin adının azərbaycanlı kimi vurğulanması da "Turandot" nağılının ona aid olması da, 5 əsr sonra Karlo Qotssinin ona müraciət etməsi də . "Vaxtanqov ! teatrında tamaşaya qoyulmasının "teatr hadisəsi" adlandırılması isə bir ayrı mövzudur.

Moskvanın tam mərkəzinə gətirən "Arbat" və "Biblioteka imeni Lenina" adına metro stansiyalarının kəsişmə-keçidində asılan bu lövhəni görməmək mümkün deyil. 2019-cu il "Rusiyada teatr ili" elan edildiyindən təbliğedici lövhələrin asılmasında qəribə heç nə yoxdur. Lakin biz-azərbaycanlıların ədəbiyyat korifeylərinin tanıdılması baxımından çox əhəmiyyətlidir.
НОВЫЕ КНИГИ О КАВКАЗЕ

Кафедра стран Центральной Азии и Кавказа Института стран Азии и Африки МГУ имени М.В. Ломоносова совместно с Центром Восточной литературы Российской государственной библиотеки провели 24 октября 2019 года выставку-презентацию под названием «В фокусе - Кавказ», в ходе которой были представлены два новых научных труда профессоров Караева Таймураза Муссаевича и Зайцева Ильи Владимировича.
Dost təbriki
Türk dümyasının sevimli şairi, professor Məmməd İsmayılı bu il ayrıca təbrik edə bilmədik. Bu bəlkə də sosial şəbəkədəki təbriklərə qoşulmağımıza görə belə alındı. Amma Saratovdakı dostumuz professor Rafail Qəribov bizim bu "səhvimizi " xüsusi təbriklə düzəltdi və hələ biz az da bizi utandırdı.

Sevimli şairiiz Məmməd İsmayılın 80 illiyini YeniSəs-dəki salamımızla başlayırıq. Məmməd İsmayılın 80 illiyi davam edir. Və bizim onun haqqında yazımız olacaq.
Təbrizdə 80 min  azərbaycanlı  "Türkiyə" deyə səsləndi
İranın Təbriz şəhərində Mustafa Dənizlinin baş məşqmi olduğu “Traktor”futbol komandası ilə yerli “İstiqlal” komandası arasındakı görüş 80 minlik Səhənd idman meydanında keçirilib. Oyunu izləmək üçün Ərdəbil, Kozvin, Xoy, Şirazdan minlərlə tərəfdar gəlib.
Seyran Səxavətin “Yol” şeirinə klip çəkilib


Əməkdar artist Kəmalə Məmmədovanın ifasında səsləndirilən Seyran Səxavətin “Yol” şeirinin rejissoru Müsfiq Balayevdir. Rejissor iki sevən arasındakı ayrılığı susuzluqdan-sevgisizlikdən cadar olmuş torpağa bənzədərək, abadlıqdan viranəliyə götürən yolda taykeş ayaqqabı ilə yeriyən gənc qadını canladırıb.
“Həsrətin beş, ümidin bir xal” qazanmağına yol verməmək üçün çağırış-fəryad edilən klipdə rejissor bunu təzadlı səhnələrlə verib.
Aramızdakı məsafə bir qarışdır-deyərək o yaxınlıqla uzun bir yol qət eləmək varkən...
Sonuncusu Zəngilan..dı və ya  Durmaq gərəkirsə, burda dur!
(Zəngilanın işğalından 26 il də ötdü)

29.10.2019. Bir doğum, bir düyün tarixi kimi parıltılı rəqəmlərdir, eləmi. Bəs, işğal tarixinin ildönümü kimi necə?!

“Bu il yenə gələmmədim, bizim dağlara, bağlara...” Beləmi oxunur bu mahnı? Bu gün-dağ çəkilən dağlarını itirənlərin qəlbində, ruhunda.bu mahnı oxunur, yəqn ki..

Acı soğan soymuş, yemiş kimidirlər bu gün... Bəlkə hər gün yuxudan hövlanak oyanıb, yenidən bir də o qorxulu reallığın əvvəli yaşanan günə qayıtmaq üçün gözlərini yumurlar.
Putinlə  Ərdoğan arasında 6 saatdan artıq davam edən görüş başa çatdı
Rusiya prezidenti Vladimir Putinin Soçidəki rezidentsiyasında türkiyəli həmkarı Rəcəb Tayyib Ərdoğanla keçirilən görüşü başa çatıb. Görüş altı saatadan artıq çəkib.

Görüşün əvvəlində Putin Suriyadakı vəziyyətin gərginliyi fonunda Ərdoğanla məsləhətləşmənin vacibliyini vurğulayıb.

Rusiya lideri ona ümid etdiyini bildirib ki, "son zamanlarda Rusiya ilə Türkiyə arasında əldə olunan münasibətlərinin səviyyəsi bu gün bölgədə yaranan bütün mürəkkəb məsələlərin həllində böyük rol oynayır və bu həm Türkiyənin, həm Rusiyanın, həm də bölgənin bütün ölkələrinin maraqlarına uyğun olaraq ən çətin suallara cavab tapmağa yardım edəcək ".

Ərdoğan da inamla qeyd edib ki, Soçi görüşü kəskinləşmiş vəziyyətin xeyrinə olacaq.

"Bugünkü görüş bizə hazırkı vəziyyəti geniş müzakirə etməyə imkan verir və şübhəsiz sülhün təmin olunmasını təmin edəcək".

Bundan bir müddət əvvəl RF prezidentinin mətbuat katibi Dmitri Peskov bəyan etmişdi ki, bu danışıqlarda "Rusiya Suriyanın şimal-şərqindəki vəziyyəti müzakirə etməyi, baş verənləri tam aydınlığı ilə başa düşməyi, Tükiyənin planları haqqında məlumat almağı və Suriyada siyasi proseslərin ümumi həlli planındakı irəliləyişləri razılaşdırmaq istəyir. O danışıqların heç də asan olmayacağını da söyləyib.

Rusiya prezdentinin beynəlxalq işlər üzrə köməkçisi Yuri Uşakov bazar ertəsi bildirmişdi ki, ilin əvvəlindən iki lider arasında baş tutan səkkizinci əyanı görüşdür. Onun sözlərinə görə görüşdə Suriyanın şimalında Türk ordusunun keçirdiyi hərbi əməliyyat konteksində vəziyyət müzakirə olunacaq.

Yenises.ru
Putin Ərdoğanla görüşdə Suriya məsələsini "kəskin" adlandırıb
Suriya məsələsi kəskindir, lakin Rusiya-Türkiyə münasibətlərinin səviyyəsi bunun çözülməsində ortaq məxrəcə gəlinəcəyinə yardım edəcək.

Rusiya lideri Vladimir Putin, bu gün 22 oktyabrda Rusiya Prezidentinin Soçidəki iqamətgahında türkiyəli həmkarı Tayyib Ərdoğanla görüşü zamanı Suriyadakı vəziyyətin kəskin olduğuna diqqət çəkib. Hər kəs bunu görür və başa düşür, buna görə də bu məsələ ətrafında Moskva ilə Ankara arasında məsləhətləşmələr tələb olunandır. Bu barədə RİA Novosti məlumat yayıb.

Putin ona da ümidvar oldğunu bildirib ki, "Son zamanlarda Rusiya ilə Türkiyə arasında əldə olunan münasibətlərinin səviyyəsi bu gün bölgədə yaranan bütün mürəkkəb məsələlərin həllində rol oynayır və bu həm Türkiyənin, həm Rusiyanın, həm də bölgənin bütün ölkələrinin maraqlarına uyğun olaraq ən çətin suallara cavab tapmağa yardım edəcək ".

Ərdoğan, öz növbəsində, danışıqlarda tərəflər gələcəkdə də sülhün təmin edilməsi məqsədi ilə bölgədəki mövcud vəziyyəti müzakirə edəcəyini bildirib.

YENİSES.RU
iran səfrinin qıaı Moskvada ölü tapıldı
İran səfirinin qızı infarktdanmı öldü, yoxsa özünümü öldürdü? Rusiya KİV-i ziddiyətli xəbər yayıb. İran diplomatik korpusundan verilən məlumatda səfirin qızının infarktdan öldüyünü bildirir. Media qurumlarına məlumat ötürən mənbələr isə psixoliji problemi olan səfir qızının canına qəsd etdiyini deyirlər.

Bu gün səhər -oktaybrın 22-də Rusiya KİV-i İranın Moskvadakı səfirinin qızının intihar etməsi xəbərini yaydı. İran diplomatik korpusundan verilən məlumatda isə onun infarktdan öldüyü xəbər verildi.
Bəşər Əsəd Ərdoğanı oğru adlandıdı
Bəşər Əsəd kürdlərlə əlaqəsindn danışdı. Türklərə qarşı vuruşan bütün qüvvələrlə tərəfdaşıq.

Suriyanın legitim prezidenti Bəşər Əsəd Türkiyə iıə Suriya arasındakı srhəddə hökümət hərbi qüvvəlıri yerləşdirilməsini siysi addım olmadığını açıqlayıb. Dəməşqin Ankaranın hərbi əməliyyatlara başladığı ilk gündən kürdlərlə əlaqədə olduğunu qeyd edib. Bu haqda RİA Novosti məlumat verib.
Solovyev teleefiri "zəbt" edib Ginnesin rekordlar kitabına düşdü
Rossiya-1 kanalının qalmaqalli teleaparıcısı Vladimir Solovyev u Ginneson rekordlar kitabına saliblar. Bu haqda təşkilatn rəsmi saytında məlumat verilir.

Qeyd edilir ki, teleaparıcı bir həftə ərzində efirdə ən uzun müddətdə olmaqla rekorda imza atıb. Dərc olunan məlumatda o da göstərilir ki, bu ilin mart ayının 18-i ilə 24-ü arasında Solovyevin iştirakı ilə olan kadrlar 23 saat 53 dədiqə 57 saniyə təşkil edib. Rusiyalı teleaparıcı 4 saatdan artıq vaxt fərqi ilə yapon Monto Minonun rekordunu ötüb keçib.

Yenises.ru
AzerRoss-un   20 illiyinə həsr olunmuş elmi-praktik konfransdan
Ayrılıqdan doğan birlik və ya...

Bəzi məqamlar

“Məndən olan” , “Mənlə olan” paradoksu...
Iki təşkilat bir konfederasiya ...

“Qarabağ problemi”ni qaldırmaq, ona cavab istəmək istimai təşkilatın işi deyil” “tədrisi”

İctimai təşkilat siyasiləşdirmək yolverilməzdir tezisi və dahası...
Pentaqon Manbiji Rusiya ordusunun  nəzarətinə verdi

Türk ordusunun Suriya azad qüvvələri ilə birgə Manbijdə keçirdiyi əməliyyata Rusiyanın dəstək verdiynə eyham edən Pentaqon amerikalıların həmin ərazini faktiki olaraq ruslara verildiyini deyib. Kürd yaraqlılarının təmsil olunduğu "Suriya demokratik qüvvləri" qruplaşması isə amerikalı hərbçilərin oradan çıxarılması, onlara vəd edilən dəstəyin kəsilməsini "bıçaqla arxadan vurulan zərbə" kimi dəyərləndirib.
Rusiyada  elektron poçt  yazışmaları "süzgəncdən" keçiriləcək
Belə bir qaydanın tətbiq olunması təklifi senatorlardan gəlib. Rusiyada yayımlanması qadağan edilən xəbərləri ötürənlərin elektron poçtları bloklanacaq. Bu qadağan olunmuş məlumatların yayılmaısnın qarşısını almaqla bərabər, vətəndaşları daşıyacaqları məsuliyyətdən bir növ qurtarmağa xidmət edir. Yeni qanun layihəsini Dövlət Dumasına təqdim edən müəlliflər belə düşünür.
Macarıstan ukraynalılara verdiyi  pasportunu  geri alır
Macarıstan höküməti saxta sənədlə özünü etnik macar kimi təqdim edən ukraynalı Zakarpatya sakinlərinə verdiyi pasportları geri qaytarmaq məcburiyyətindədir. Bu haqda Obzor TV -nin efirində Zakarpatya vilayət dövlət administrasiyasının rəhbəri Gennadi Moskal deyib.

"İndi onlar birini verir, 20-30 digərini ləğv edir"-deyə o, əlavə edib ki, Macarıstan vətəndaşlığına dair qanunu pozan icra başçısı rəhbərlərinə qarşı məhkəmə araşdırması gedir.

Moskalın sözlərinə görə polislərə göstəriş verilib ki, macar dilində danışa və başa düşməyən insanların sənədləri geri alındı.

O onu da qeyd edib ki, "Macarıstan prezidentinin gündəliyi" mövcuddur və onun hər buraxılışında hansı insanların vətəndaşlığının ləğv olunması iki-üç səhifədə verilir.

Rəsmi Budapeşlə Kiyev arasında növbəti münaqişə 2018-ci ildə internetdə Macarıstan konsulluğunda ukraynalılara macar pasportu verilməsi ilə bağlı video yayımlanandan sonra gərginləşmişdi.

Yenises.ru
Tarix : 17-06-2018, 03:01
Alimlikdə və insanlıqda Xalıq Koroğlu nümunəsi


Hər bir şagirdin, tələbənin öz sevimli müəllimləri olur. Mən, nə az-nə çox, 23 il təhsil almışam.

On il orta məktəbdə Kəlbəcərdə, beş il Bakıda M. F. Axundov adına Azərbaycan Pedaqoji Rus Dili və Ədəbiyyatı İnstitutunda, beş il Moskvada Maksim Qorki adına Ədəbiyyat İnstitutunda, üç il isə Rusiya Mədəniyyət, İncəsənət və Turizm Akademiyasında aspiranturada oxumuşam. Tələbəlik dövründə çoxsayda adlı-sanlı, çox savadlı, unudulmaz, hətta dünya miqyasında tanınan pedaqoqlar, alimlər mənə dərs deyib. O vaxt Ədəbiyyat institutunda Viktor Pozov, Lev Ozerov, Lev Oşanin, Yevgeni Dolmatovski, Andrey Dementyev, Stanislav Cimbinov, Lyusian Klimoviç, Feliks Kuznetsov, Yuri Kuznestov, Vladimir Qusev, Vladimir Smirnov, Larisa Vasilyeva, Yevgeniy Vinokurov, Aleksandr Vlasenko, Aza Taxo - Qodi, Xalıq Koroğlu, İqor Peçenev, Yevgeniy Sidorov, Aleksandr Baskakov və digərləri dərs deyirdilər. Həmin illərdə Ədəbiyyat İnstitutunda zəngin, qeyri-adi kitabların müəllifləri olan Mixail Yeryomin, Vladimir Smirnov, Sergey Bondi, Aza Taxo-Qodi, Sergey Artamanov, Çingiz Hüseynov, Mixail İşutin mühazirə oxuyurdular. Bizə dərs deyənlərin hamısı həqiqi akademiklər idi. Onların dərsinə girmək, onların dərsinə qulaq asmaq məsuliyyət idi.

Bu müəllimlər şeir, sənət dünyamızın, ədəbiyyatımızın çox sirlərinə, dərinliklərinə bələd olan insanlar idi. Elə insanlar ki, əsl sənət adamlarından yazmağı, istedadlı insanları qorumağı, unutmamağı, xalqın mənəvi yatırına çevrilmiş şəxsiyyətlərini daim diqqətdə saxlamağı özlərinə əqidə, amal borcu hesab edirlər. Onların gördüyü işlərin miqyası, əhatəsi o qədər genişdir ki, mübaliğəsiz deyə bilərəm ki, həmin illərdə müəllimlərimin fəaliyyətləri bir elmi mərkəz həcmində işlərə bərabər idi.
Alimlikdə və insanlıqda Xalıq Koroğlu nümunəsi
Mən indi müəllimlərimi, o qeyri-adi insanları böyük məhəbbətlə, rəğbətlə xatırlayıram, onlarla fəxr edirəm. Həyatda, yaradıcılığımda, ədəbi mühitdə, ümumiyyətlə mətbuat aləmində qazandığım uğurlara görə, müəllimlərimə minnətdaram. Mənim müəllimlərimin əksəriyyəti tələbkar, müdrik, ilk növbədə elmi, biliyi önə çəkən və tələbələrin ən mübahisəli ideyalarını dinləyən və müzakirə edən, hər kəsə düzgün yol göstərən əvəzsiz, təmkinli insanlar olublar.

Moskvada təhsil aldığım illərdə mənə dərs deyən müəllimlərdən biri də "Dünya ədəbiyyatı tarixi"nin müəlliflərindən biri, şərq dünyasının bilicilərindən olan, dünənimizi və bu günümüzü tanıtdırmaq üçün, fundamental elmi əsərlər, kitablar yazan, Xalıq Koroğluydu. Xalıq Koroğlu haqqında Çingiz Hüseynovdan eşitmişdim, amma özünü ilk dəfə 1983-cü ildə M. Qorki adına Ədəbiyyat İnstitutunda gördüm. Həmin il bizə SSRİ xalqları ədəbiyyatından mühazirələr oxumağa başladı.

Onun mehriban, qayğıkeş və səmimi münasibəti indi də yadımdadır. Görkəmli alim özündən sonra zəngin və çoxçalarlı ədəbi irs qoyub getmişdir. Orta əsrlərdən başlayaraq Yaxın və orta Şərq ədəbiyyatının sanballı sənətkarları onu özünə cəlb etmiş, onların həyat və yaradıcılıqlarını araşdırmış, təhlil və tədqiq etmişdir. Xalıq Koroğlu uzun illər çox zəngin və mürəkkəb yaradıcılıq yolu keçən, ictimai-siyasi həyatla, ədəbi mühitlə, rəngarəng sənət adamları ilə sıx təmasda olan, şərqşünaslığın və ədəbiyyatşünaslığın inkişafında xüsusi önəmli yeri olan şəxslərdən biri olmuşdur. O, çox təvazökar və eyni zamanda təmənnasız insan idi. Xalıq Koroğlu Azərbaycan ədəbiyyatı tarixinin, şərq ədəbiyyatının mükəmməl bilicisi kimi, güclü analitik təfəkkürə malik olan, müqayisəli idrak metodundan yerli-yerində, səmərəli istifadə edə bilən görkəmli ədəbiyyatşünas alimlərimizdən biridir.

Xalıq Koroğlu Azərbaycanda doğulub-böyüməsə də, Azərbaycanın çörəyini yeyib, suyunu içməsə də, azərbaycanlı olduğundan qürur hissi keçirir, fəxr eləyirdi.
Alimlikdə və insanlıqda Xalıq Koroğlu nümunəsi
Müxtəlif zaman kəsiyində SSRİ Elmlər akademiyasının şərqşünaslıq institutunda eləcə də digər instututlarda nizamişünaslığın banilərindən olan şərqşünas alim, SSRİ Elmlər Akademiyasının müxbir üzvü Yevgeni Eduardoviç Bertels, SSRİ Elmlər Akademiyasının həqiqi üzvü Andrey Nikolayeviç Kononov, "Sovetskaya türkologiya" jurnalının baş redaktoru, SSRİ EA-nın müxbir üzvü Əthəm Tenişevlə, eləcə də Şərq xalqlarının ədəbiyyatının öyrənilməsi işində böyük zəhmət çəkmiş digər məşhur alimlərlə çiyin-çiyinə çalışmışdır. Xalıq Koroğlunun Əziz Şərif, Əkbər Babayev, Çingiz Hüseynov, Qəzənfər Əliyev, Saleh Əliyev, Qasım Kərimov, Əbdül Hüseynov, Tofiq Məlikli kimi adlı-sanlı azərbaycanlı şərqşünaslarımızın və alimlərimizin arasında özünəməxsus yeri vardır.

Neçə-neçə bilikli, yüksək ixtisaslı filoloq kadrların hazırlanmasına böyük zəhmət sərf etmişdi. Onun rəhbərliyi ilə çoxsayda namizədlik, doktorluq dissertasiyası müdafiə edilib. Xalıq Koroğlu tələbələrinin sevimli, qayğıkeş müəllimi idi, ədəbi, tərbiyəsi, savadı, etik kamilliyi, mənəvi bütövlüyü ilə başqalarından fərqlənirdi.

O, ailələri 1919-cu ildə Güney Azərbaycanın Sərab bölgəsindən Qüzey Azərbaycana köçərkən yolda dünyaya gəlmişdi. Atası Hüseyn kişi Bakıda iş tapa bilmədiyindən, çətin vəziyyətlə üzləşdiyindən bir neçə ay sonra ailəsiylə birlikdə Bakıdan Aşqabada üz tutmuşdu. Hüseyn kişi ərəb və fars dillərini yaxşı bilən, dini təhsil almış adam idi. İbtidai təhsilini Aşqabadda alan Xalıq uşaqlıq çağlarından ərəb, fars dilini mükəmməl öyrənmişdi. Bu dilləri öyrənib mənimsəməsində atasının böyük rolu olub. O, ərəb, fars dillərindən başqa, ingilis, fransız dillərini də mükəmməl bilirdi, geniş mütaliəsi vardı. Xalıq Koroğlu tələbələrinə də çox dil bilməyin vacibliyini təlqin edir, onları dediyi sözün kəramətinə inandırırdı.
Alimlikdə və insanlıqda Xalıq Koroğlu nümunəsi
Filologiya elmləri doktoru, professor Xalıq Koroğlu 1956-cı ildə MDU-nun filologiya fakültəsini bitirmişdir. 1944-48-ci illərdə Moskva Şərqşünaslıq İnstitutunda, 1948-58-ci illərdə Moskva Xarici Ticarət İnstitutunda dərs demişdi. 1958-71-ci illərdə Böyük Sovet Ensiklopediyasında xarici şərq ədəbiyyatı şöbəsinin müdiri, 1971-86-cı illərdə SSRİ EA-nın Dünya Ədəbiyyatı İnstitutunda baş elmi işçi, 1986-cı ildən MDU-nun filologiya fakültəsinin professoru idi.

Xalıq Koroğlu mətbuatda 1946-cı ildən çap olunmağa başlayıb. 150-dən artıq elmi əsərin müəllifidir. İlk kitabı "Fars-rus, rus-fars ümumiqtisadi və xarici ticarət lüğəti" 1957-ci ildə çap olunmuşdu. Daha sonralar bir-birinin ardınca orta və ali məktəblər üçün "Uzbekskaya literatura", "Turkmenskaya literatura" dərsliklərini, "Oğuz qəhrəmanlıq eposu", "İran, Azərbaycan və Orta Asiya, xalqları dastanlarının qarşılıqlı əlaqələri", "Müasir fars ədəbiyyatı" monoqrafiyalarının və bir sıra başqa ədəbiyyatşünaslıq əsərlərini yazıb nəşr etdirmişdi. "Quran" və "İncil" əsasında, şamançılıqdan islama qədər (altı dindən) bəhs etdiyi "Ruhani mədəniyyət və bədii ədəbiyyat" mühazirələr silsiləsi tələbələri, dinləyiciləri arasında xüsusi maraq yaratmışdı.

Xalıq Koroğlunun mühazirələrində həmişə çoxlu tələbə olurdu, ona qulaq asmaq üçün başqa institutlardan tələbələr, aspirantlar, hətta müəllimlər də gəlirdilər. Onun mühazirələrinə çox maraq göstərirdilər, mühazirələr səssiz-sədasız qalmazdı, ona böyük ehtiram və sevgi bəsləyirdilər.

M.Qorki adına Ədəbiyyat İnstitutu nəzdində olan ikiillik Ali Ədəbiyyat kurslarının məzunu, yazıçı, publisist Andrey Uqlitski öz xatirələrində Xalıq Koroğlu haqqında çox səmimiyyətlə yazır ki, onun mühazirələrinə ən birinci gələnlərdən olmuşam. Həmişə də ovsunlanmış kimi qabaq cərgədə onun mühazirələrini dinləmişəm. Allahsızlıq ideologiyasının hökm sürdüyü ölkədə bəlkə də dünyada yeganə adam Xalıq Koroğluydu ki, mənə "Quran"ı, "İncil"i, "Tövrat"ı çatdırmışdı. Onun sanballı elmi məqalələri, mülahizələri, araşdırmaları maraqla qarşılanır, müəllifinə şöhrət gətirir, nüfuz qazandırırdı. O, rus dilini öyrənməklə rus mədəniyyəti və ədəbiyyatı ilə yaxından tanış olumuş, milli ədəbiyyat tarixinin təbliği, öyrənilməsi baxımından X. Koroğlunun rolu böyükdür.

Hələ sağlığında İranda, Türkiyədə, Azərbaycanda, Orta Asiya respublikalarında X. Koroğlunun adı tanınmış folklorşünaslar sırasında özünəməxsus yer almışdır. O, görkəmli elm və sənət adamları tərəfindən həmişə hörmətlə yad edilərək, yaradıcılığına, elmi əsərlərinə dönə-dönə müraciət olunmuşdur.

Xalıq Koroğlu 1991-ci ildə klassik şərq poeziyasının nəhəngləri olan dünya mədəniyyət xəzinəsində özünəməxsus yer tutan Nizami Gəncəvi, Məhəmməd Füzuli, Rudəki, Firdovsi, Ömər Xəyyam, Mövlana Cəlaləddin Rumi, Sədi Şirazi, Əmir Xosrov Dəhləvi, Hafiz Şirazi, İmadəddin Nəsimi, Əbdürrəhman Cami, Əlişir Nəvai, Şəmsəddin Məhəmməd Təbrizi kimi söz ustalarının yaradıcılıqları haqqında rus dilində nəşr olunan 9 cildlik "İstoriya vsemirnoy literaturı" (“Dünya ədəbiyyatı tarixi" nəşr etdirmişdi. Bu əsərlər Şərq və Azərbaycan ədəbiyyatşünaslığının şərqşünaslıq elminə böyük töhfələridir.

Xalıq Koroğlu ortaboylu, gülərüz, xoşsifət bir adam idi, üzündən, gözündən nur tökülürdü, hamı ilə mehriban və səmimi rəftar edirdi, olduqca sadə, istiqanlı insan idi. Başqa müəllimlərimizdən onu fərqləndirən ən üstün cəhəti onun ensiklopedik biliyə malik mütəxəssis olması idi, tələbkar bir müəllim kimi tələbələrinin rəğbətini qazanmışdı.

X. Koroğlunun ərəb, fars, Azərbaycan, türk, ingilis və fransız dillərində nadir kitablardan ibarət çox zəngin kitabxanası var idi. Sovetlər dönəmində xarici olkələrdən Moskvaya gətirilən çoxsayda kitablar gömrükdə saxlanılır və müsadirə olunurdu. Dövlət təhlükəsizliyi orqanlarının əməkdaşları bu kitabları oxuya bilmədiyindən X. Koroğluya müraciət etməli olurdular, o da öz növbəsində təhlükəsizlik orqanlarının əməkdaşları tərəfindən müsadirə olunan kitablara baxmalı olurdu. Bu kitabların cəmiyyət üçün qorxulu olmadığını bildirib, məhv etməyə qoymur, nadir kitabları seçib özünə götürürdü. X. Koroğlunun kitablarının əskəriyyətini həmin kitablar təşkil edirdi.
Alimlikdə və insanlıqda Xalıq Koroğlu nümunəsi
Mən də dəfələrlə X. Koroğludan kitabxanasını bizə - Azərbaycan diasporuna verməyi xahiş etmişdim. Xalıq müəllim dünyasını dəyişəndən sonra onun arxivi və zəngin kitabxanası dağıldı. Böyük şəxsiyyətin əlyazmaları, elmi məqalələri, əlyazma şəklində yazılı mühazirələri hardasa itib-batdı, yoxa çıxdı. Nə həyat yoldaşı, hə də övladları onun kitablarını, arxivini qoruyub saxlaya bildilər.

1997-ci ilin aprelində Azərbaycan Prezidenti Heydər Əliyev "Kitabi-Dədə Qorqud"un 1300 illik yubileyinin keçirilməsi ilə əlaqədar sərəncam imzalamışdı. 2000-ci ilin aprelində Bakıda "Kitabi-Dədə Qorqud"un 1300 illik yubileyinə həsr olunmuş təntənəli mərasim keçirildi. Xalıq Koroğlu da Moskvadan bu möhtəşəm tədbirə dəvət olunan alimlərin arasındaydı. Uzun illərdən sonra onu Bakıya dəvət eləmişdilər. Bakıdan qayıdandan sonra telefonla danışdıq. O, "Kitabi-Dədə Qorqud"un 1300 illik yubileyinin Bakıda qeyd edilməsinin böyük nailiyyət olduğunu və özünün də bundan qürur duyduğunu dedi. Təsadüfi deyil ki, Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının vitse-prezidenti akademik İsa Həbibbəyli bir məqaləsində Rusiya alimləri A.Y.Yakubovski, V.M.Jirmunski, V.V.Radlov, A.N.Kononov, K.A.İnostransevlə yanaşı, Moskvada yaşamış Azərbaycan alimi Xalıq Koroğlunun da qorqudşünaslığa sanballı elmi töhfələr verdiyini vurğulayıb.

X. Koroğlu ilə bağlı bir maraqlı məqam da budur ki, o, sağlığında özü haqqında yazılan nekroloqu oxumuşdu. Bu əhvalat belə başlanmışdı ki, onlara "Taqanskaya" metrosu yaxınlığında təzə binadan ikiotaqlı mənzil vermişdilər. Mən də arabir onlara, X. Koroğlunun yanına gedirdim. X. Koroğlu təzə binaya köçəndən sonra köhnə evə çoxlu zənglər olurmuş. Axırda ev sahibi bezib və deyib ki, bir də bura zəng eləməyin, sizin Koroğlunuz öldü!.. Bu xəbər Bakıyacan yayılıb. Rəhmətlik Yaşar Qarayev o zaman Nizami adına Ədəbiyyat İnstitutuna rəhbərlik edirdi. Bu xəbəri eşidən kimi tapşırıq verib, nekroloq yazılaraq "Ədəbiyyat qəzeti"ndə çap olunub. Bundan bir neçə gün sonra Tofiq Məlikli Bakıya gedirmiş. Xalq Koroğlu ondan Yaşar Qarayevə nəsə bir sifariş göndərir. T.Məlikli Bakıya gələndə Y.Qarayevlə görüşür. Y.Qarayev X. Koroğlunun ölümü barədə dərin təəssüflə danışır, nekroloqdan da söz açır. T.Məlikli də and-aman edir ki, X.Koroğlu sağ-salamatdır, iki gün qabaq özüylə danışmışam. Sonra həmin nekroloqun bir nüxsəsini Moskvaya gətirib X. Koroğlunun özünə çatdırmışdılar. X.Koroğlu bu barədə tanınmış yazıçımız Çingiz Hüseynova danışanda o, xalq inanclarına əsasən, bunu uzunömürlülüyə işarə kimi mənalandırmışdı.

Sağlığında MDU-nun Əməkdar professoru fəxri adına layiq görülmüş X.Koroğlu uzun, mənalı bir ömür yaşadı, 2002-ci ildə 82 yaşında haqq dünyasına qovuşdu.

Nəsib NƏBİOĞLU
Moskva




Baxış: 613 | Bölmə: Mədəniyyət, slayd1
Fikirler
Xəbər lenti
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Sorğu
suali daxil et

cavab 1
cavab 2
cavab 3
cavab4

Müəllif hüquqları qorunur.
Yenises.ru-nun məlumatlarından istifadə etdikdə istinad mütləqdir.
Copyright 2012 yenises.ru. Powered by Dara ( DaDaSHoV)
Рейтинг@Mail.ru