ELEGİYA
Ömür gün yoldaşım Fatma xanımın əziz xatirəsinə ithaf edirəm


Nurlana Həşimovanın hekayəsi əsasında Ruhəngiz Hacıyevanın ssenariləşdirdiyi “Qaşıq” filmində hadisələr Azərbaycanın bir kəndində cərəyan edir. Filmin quruluşçu rejissoru Müşfiq Balayevdir.

Bu gündən dünənə uzanan keçmişin bir parçası əks olunan “Qaşıq” adlı qısametrajli bədii filmdə müharibə adlı kabusun insanları bir qaşıq ümidə həsrət qoyduğundan söz açılır.

“Neçə illər ötüb gərəsən, amma sən o qaşıq səslərini unuda bilmirsən...” - Sonda filmin qəhrəmanı Musanın dilindən səslənən bu ifadə ilə müəllif səni başlanğıca götürür. Mənə elə gəlir ki, “Qaşıq” filminin kilid nöqtəsinə açarı burada axtarmaq lazımdır.

Müharibənin üstündən əsrin 3-də biri qədər zaman keçib. Amma onun yaşatdığı vəhşət hələ də yuxularda bizi təqib edir, yaxamızı buraxmır...


Alman façizminə, rasizmə qarşı birgə savaşdığımız müharibənin çoxmillətli sövet ailələrində açdığı yaralar hələ də qapanmayıb. Lakin birgə-bərabərliyin hökm sürdüyü sovet cəmiyyətində -iki uşağın timsalında müəllif bu bərabərliyi pozur. Buna misal ilk baxışdan gözə çarpan uşaqların birinin arıq və digərinin kök olmasıdır. Və ocağında xaşıl bişən ananın “yeməyini yeməyə gəl” çağırışı ilə digər ananın buna susması həmin fikri təsdiqləyir. Müəllifin tamaşaçıya verdiyi mesaj budur.

Qaşıq. Bir evdə-həm də xaşıl olan evdə qaşığın olmaması inandırıcı deyil. Fikrimcə müəllif bilərəkdən tamaşaçının diqqətini istər-istəməz qaşığı bəhanə edib Musaya xaşıl vermək istəməyən Məsmə xalaya yönəldir..

Bəli. Müharibədə hər kəs – necə deyərlər süddən çıxan ağ qaşıq olmayıb. Aralarında Məsmə kimiləri də vardı-deyə razılaşmaq istəsən də...

Burda məntiq pozulur, məncə. Azərbaycan qadını, anasının, daha da irəli getsək, bir tikə loxmasını qonşusuyla, dostu ilə bölməyə tərəddüd etməyən bizi-mənəvi dəyərlərimizi ağır töhmət altında buraxmağa müəllifi vadar edın nədir? Nə demək istəyir?

Azərbaycanlı olaraq müharibənin kimsəsiz buraxdığı başqa millətlərin uşaqlarına sahib çıxan analarımıza qarşı - Məsmənin qoyulması hiddət doğurandır. Yenə beynini bir müəmma qurcalayır. Əcəba Məsmə bizimki deyilmi?

Filmin rejissor isə işi o dövrü əks etdirməsi baxımından uğurlu alınıb. Bizə sovet kinomotoqrafiya məktəbini xatırladır. Rüstəm İbrahimbəyov, Rasim Ocaqov məktəbinin izi görünür. Təbii ki, Gəncə məktəbinin Adil İsgəndərov, Mehdi Məmmədov, Əllədin Abbasov kimi kino karifeylərini də xatırlamaq yerinə düşəndir.

Filmin rejissoru Müşfiq Balayevin bir müddət Rusiyada fəaliyyətini də nəzərə alsaq bu professionallığı naxışlayan cizgilər aydın olur.

Azərbaycanın qərb paytaxtı Gəncə yaxınlığında bir kənd, yay fəsli , bir tərəf daşlıq, digəri saralmış susuz zəmi və tənha uşaq-remarkaya söz yox. Müharibənin yaşatdıqlarını təzadlarla əks etdirən kadrlar sanki sözü sıxışdırır, “səssiz film” təəssüratı yaradır. Personajları dilləndirmədən televiziyanın səsini qısıb filmə səssiz baxsan bir şey qaşırmazsan. Personajlar arasında keçən dialoqları təxmin edə, onların yerinə danışa bilərsən. Yəni bu qədər, amma bəsit deyil.

Olmuş həyat hekayəsi əsasında çəkilən filmdə bütöv bir tarixə baxış, bir nəslin faciəsi yaşanır. Bu əslində obyektivin kiçik pəncərəsindən geniş dünyaya açılmaq istəyinin haqqını verib- deməkdir.

Ssenari qısa mətnində müharibə leksikonu üçün xarakterik olan bütün kəlmələr bu kiçik sənədli-bədii parçada tamlığı ilə əksini tapıb. “Güllə”, “qara kağız”, “ölüm”, “aclıq”, “solğun, miskin həyat...” Bir-birinin ardınca sıralanan kadrlarda bu kabusun vəhşətləri iki uşağın, iki ailənin timsalında – rəngiz şəkildə gözümüz önündə sərgilənir. Bu tabloda yayın günəşi belə həyatın bənizini soldurub ...

Müəllif qanlı-qadalı müharibənin gətirdiyi səfalət, ölüm adlı gerçəklyin fonunda tənha xarabazar evdə uşaqlığı yeyilmiş yaşlı Musanın yaddaşından o illərin silinməməsinin səbəbini tamaşaçının ixtiyarına verir. Bu tipli sonluqlar dünya kinosu təcrübəsində var və düşündürücüdür.

Müharibənin qaşıq səsindəki əsk-sədası bizi hara götürür? Sovetlər dönəmində savaşdığın müharibədə verdiyin itkilərin əvəzində xoşbəxt, firavan həyata qovuşmamaq ümidsizliyinəmi? Yoxsa hər yerə basdırıan gülləylə bir ümidin gömülməsinəmi?

Musa niyə “gedim qaşıq gətirim” - deyil, “Mən qaşıq taparam” deyir. Çünki itirdiyin yerdə hər zaman bir tapmaq ümidi var...

Tünzalə Vəliqızı
Moskva
Rusiya diplomatlarını ABŞ-da hədələməyə başlayıblar
Rusiyanın Talibanı maliyyələşdirib Amerika əsgərlərini Əfqanıstanda öldürməyə çağıran xəbər rus diplomatik korpusu heyətinin həyatını təhlükəyə soxub.

Nyu-York Tayms qəzeti guya ki, Rusiyanın Əfqanıstan yaraqlılarını maliyyyələşdirdiyi xəbər verib. Bundan Vaşinqtondakı sonra ruisyalı diplomatlaırn ünvanına hədələr yaşmağa başlayıb.

AFAQ ŞIXLI -- ANASIZ GÜNLƏRİMİN ŞEİRLƏRİ
ANAMA

[i]Ana, neçə gündür sənsiz qalmışam...
O dünya sənlidir, bu dünya sənsiz.
Səndən olan gündən səndən olmuşam,
Bilməm səninləyəm bu gün, ya sənsiz...
AYSEL ƏHMƏDOVA - “COVİD -19”- “Qırımız Zona”dakı könüllü həkimimizBu günlərdə həkimlər haqqında nə qədər pafoslu danışsan azdır. Onların çalışdığı bugünkü şəraiti müharibə dövrünün səhra hospitallarındakı ilə eyniləşdirmək olar... Həm xilas etmək, həm də özünü qorumaq məcburiyyətindədirlər. Moskvada COVİD-19-un “Qırmızı zona”ında çalışmaq onun kimi.

V.P. Demixov adına şəhər klinik xəstəxanasının həkimi ginekoloq Aysel Əhmədova tam 2 ay- “Qırmızı zona”da xəstəxanalarda çarpayı çatışmayan vaxtda o “cəhənnəmi” anladan yerin” içində olub.
KƏNAN HƏMZƏOĞLU  KULİS.AZ saytına   ETİRAZ ETDİ
FƏTƏLİ XAN XOYSKİ ERNƏNİLƏRƏ GÖRƏ GÖRƏ KÜÇƏDƏ KÜÇƏDƏ GÜLLƏLƏNƏN BAŞ NAZİRDİR, BİZƏ GÖRƏ İSƏ ŞƏHİDDİR!

Tarixi şəxsiyyətlərimizi təqdim və təbliğ edərkən bu mövqedən yanaşmaq lazımdır...
"Zenit"in forvardı Dzyubanı "Tottenxem" almaq istəyir

"Zenit" futbol klubunun oyunçusu Artyom Dzyubanı Joze Maurinyo almaq üçün Stanislav Çerçesova zəng edib. Bu barədə Rusiya yığmasının baş məşqçisi Çerçesovun vəkili Alan Aquzarov xəbər verib.

Vəkil Alan Aquzarov Sport-Ekspress-ə müsahibəsində London "Tettenxem"inin portuqaliyalı baş məşqçisi Joze Maurinyonun Çerçesova zən etdiyini söyləyib. Söhbətin mövzusu "Zenit"in forvardı Artyom Dzyuba olub.
Suriyada Rusiya  polis patrul zirehli maşınını partlatmaq istədilər

Suriyanın şimalında Rusiya hərbi polis- patrul xidmətinə məxsus zirehli avtomobilin yolunda partlayıcı qurğu partlayıb. Ölən və yaralanan yoxdur. Çərşənbə axşamı - İyunun 9-da bu xəbər Suriya tərəfində olan Rusiya barışıq mərkəzindən verilib.
Rusiya XİN : Liviyada  "Vagner" muzdlularının olması xəbəri yalandır
ABŞ Dövlət departamentinin Liviyada özəl hərbi şirkət olan "Vagner' döyüşçülərinin olması iddiası ilə əlaqədar açıqlamaları saxta məlumatlara əsaslanır. Bunu Xarici İşlər Nazirinin müavini Mixail Boqdanov Misirin "Al Ahram" qəzetinə müsahibəsində söyləyib.


Boqdanov qeyd edib ki, bu iddialar general Xəlifə Haftarın əleyhdarlarını dəstəkləyən şübhəli mənbələrə əsaslanır. "Liviyada döyüşdüyü iddia edilən insanlar əslində ölkəmizdən kənara çıxmayıblar" -deyib.

Xatırladaq ki, iyun ayında Türkiyənin Anadolu agentliyi ÇVK "Vaqner"in Liviyada olduğu iddia edildi. Nəşr hərbi şirkətdən olan iki Rusiya vətəndaşının koronavirus xəstəliyinə tutulduğunu yazırdı. Lakin sonradan bunun doğruluğunu təsdiqləyən dəlil göstərilmədi.


YENİSES.RU
Rusiyada işə götürəndə üstünlük  öz vətəndaşlarına veriləcək

Rusiyalı işverənlərə işçi qəbul edəndə- əvvəl evin içi, elə sonra da evin içi - deyirlər. Ucuz işçi qüvvəsi sayılan miqrantlar isə istəyir getsin, istəyir qalsın...
Aktyor Mixayıl Yefremovun törətdiyi avtoqəzada  yaralanan sürücü  ölüb

Ötən gün -İyunun 8-də gecə saatlarında tanınmış aktyor Mixayıl Yefremovun törətdiyi avtomobil qəzasında xəsarət alan digər maşının sürücüsü aparıldığı xəstəxanada keçinib.

Mixayıl Yefremovun qarşı yola çıxaraq vurdu mikroavtobusun sürücüsü çoxsaylı zədə ilə Sklifosovski adına xəstəxanaya çatdırılıb. Həkimlər bütün gecəni onun həyatını xilas etməyə çalışsalar da bu mümkün olmayıb. başından və köks qəfəsindən çoxsaylı zədə alan sürücünun iç orqanlarının qanaxmasını dayandıra bilməyiblər. getdikcə orqanlarının hamısı həyati funksiyasını itirib və yaralı vəfat edib. Bu barədə Sklifosovski adına xəstəxanadan məlumat veriblər.
Xaricdən gələn bağlamaların çatdırılması gecikdirilir-səbəb?
Ruslar Federal Gömrük xidmətinin (FGX) yeni qaydalarnın poçtla göndərilən bağlamaların çatdırılama müddətinin uzadılmasına təsir etdiyindən şikayətləniblər.

Espress -çatdırma xidmətinin müştəriləri bəyan ediblər ki, xaricdən göndərilən bağlamalar əvvəlki vaxtlara nisbətən gecikməyə başlayıb. Bu haqda RBK.ru saytı sosial şəbəkə istifadəçilərinin yazdıqlarına istinadən məlumat verib.
Yeni rubrika: DÜNƏN OXUDUM
Əziz dostlar! Yəqin “dünən”in şərti olduğunu hamınız anladınız. Kitab oxumağın dəbdən düşdüyü bu qaçaqaçlı (evdə otura-otura necə qaçaqaçlı olursa o da bir ayrı məsələ) zamanda yaxın və uzaq keçmişimizdə cəmiyyətin ən vacib məsələlərini bədii dillə ifadə etmiş həmvətənlərimizin fikirlərini bir də yada salmağın faydalı olduğunu düşünərək belə qərara gəldik. Deyirlər cəmiyyət daim inkişafdadır. Etirazımız yoxdur. Fəqət ədiblərimizin yüz il bundan əvvəl dedikləri bir çox fikirlərə qulaq asanda adama elə gəlir ki, bi inkişafın qatarı hardasa bizim yanımızdan keçib, bizi də qatara mindirmək yadından çıxıb. Yeni rubrikanı dahi Üzeyir Hacıbəylinin felyetonu ilə başlamaq qərarına gəldik.

Cəfər Sadıq
TƏRS KÖŞƏ...
Coronovirus illətindən dolayı iki günlük izolyasiya və ərzaq dükanında çörək basabası sosial şəbəkələrdə və ictimaiyyətin qınaq obyektinə çevrildi. Hələ də davam etməkdədəir. Önyarqıların da ən başında bizim millətin, xalqın növbə mədəniyyətsizliyi, paylaşmaq duyğusundam məhrum tərəfləri öncəlik təşkil edir. Mən də sözün düzü ilk olaraq önyarqılarımdan sıyrıla blməmişdim ilk bu videonu izlədiyimdə. Hətta yaponlara belə həsəd aparmışdım güclü sunami zəlzələsi nəticəsində onların göstərdiyi yüksək paylaşım və mədəni davranış tərzlərinə.
O DÜNYA-HƏR KƏSİN ÖZ DÜNYASIDIR!

AFAQ ŞIXLI

O dünya - hər kəsin öz dünyasıdır!

Daha maraqlıdır o dünya mənə!
Orada atam var, anam var mənim.
Orada üzünü görə bilməyib,
Sevə bilmədiyim balam var mənim.

Orada şıx babam, vəfalı nənəm,
Nəslimdən, soyumdan neçə igid var.
Orada bu yurdu vətən eyləyən,
Minlərlə, canından keçən şəhid var.

Orada kimsəni əzməz ki, dövran,
O, gözüdönmüşlər dünyası deyil.
Mənsəbə sığınan, pula tutunan,
Diriykən ölmüşlər dünyası deyil!

Yamana – cəhənnəm, yaxşıya – cənnət,
Həqiqət, ədalət, düz dünyasıdır!
Nə qərib yox orda, nə də ki, qürbət,
O dünya - hər kəsin öz dünyasıdır!



05.06.2020
M Ü Ş F İ Q...
Bu gün Azərbaycan ədəbiyyatının ən nakam və ən çox sevilən şairi Mikayıl Müşfiqin doğum gündür.

Hüseyin Cavid demişkən: - " Müşfiq bir oddur ki, öz-özünü yandıracaq..."

Müşfiq bütün mənalarda od idi,kişilikdə,dosta əhdə vəfada,ləyaqətdə hər şeydə,hər şeydə.Onun H.Cavidə vəfası bir ləyaqət,gözəl əxlaq nümunəsidir.Aşağıdakı xatirə qanınızı donduracaq həyəcandan...

Mikayıl Müşfiq həbs olunmamışdan 2-3 ay öncə Ayna Sultanova Müşfqi öz yanına çağırıb demişdi ki,artıq biz Hüseyn Cavidi itiririk,onu həbs eliyəcəklər,sən onun əleyhinə bir iki yazı yaz səni repressiyadan qurtara bilərik.O zaman otaqda Mikayıl Müşfiq bu sözləri deyir:“ Mənim sağ əlim Cavid əleyhinə bir söz yazsa, sol əlimlə onu baltalayaram”.

Hətta Ayna Sultanova bu hadisədən sonra hönkür-hönkür ağlamışdı.

Bu hadisə Ayna Sultanovanın öz xatirələrində var.

Birdə M.Müşfiqin " Tərtərhes nəğmələri"ndən aşağıdakı misraları paylaşıram:

Bu nə yoldur, daşnaq yolu…
Hər dərəsi qanla dolu,
Nə acıdır bunun adı.
O dənizdən bu dənizə
Deyib çıxdı sinəmizə,
Bir tapdadı, bir doğradı.
Orda dəhşət , burda vəhşət,
Əlində baş, dişində ət,
Tanırsınız o cəlladı.
Nə bağ qaldı, nə də bağban…
Qurşun, ölüm, atəş, duman
Yaxamızı parçaladı.
Bilən bilir, bu zülmətə,
Bu uğursuz fəlakətə
Kim əl çaldı, kim ağladı…


MÜHÜM QEYD.Bu əsərdə ilkin variant " Tanırsınız o cəlladı" olub.Müşfiq burada yüzlərə türkün qanını axıdan erməni qatil Andronik Ozanyanı nəzərdə tutaraq yazıb.Amma Sovet senzurası "cəlladı" sözünü " müsavat"la dəyişdirib ki bu da misraların ruhuna uyğun gəlmir.Çünki dərindən diqqət yetirsəniz görərsiniz ki misralarda şəxsdən,ermənilərin "dənizlərdən dənizlərə" utopiyasından bəhs olunur," Müsavat" partiyasından deyi.
Mərhum gözəl şairimiz Rəfiq Zəka Xəndan da bunun belə olduğunu xatirələrində də vurğulayıb.
Nur içində yat Mikayıl Müşfiq!

Məhəmməd İsrafiloğlu
05.06.2020
Фильм бакинца Исмаила Меликова признан победителем в одной из номинаций в США
Решением жюри 3-го Международного Юго-Восточного регионального кинофестиваля (Southeast Regional Film Festival, Джексонвилль, Флорида, США) короткометражный фильм "UP" ("Свыше", оригинальное название дается на английском языке) бакинца Исмаила Меликова признан сегодня победителем в номинации "Лучший экспериментальный фильм и виртуальная реальность". Исмаил является режиссером, продюсером фильма, а также художником по спецэффектам.
MEYDAN TÜLKÜ MEYDANIDI...
İslam Türkay

Meydan tülkü meydanıdı...


[i]Zəmanə bəd gəldi ,lələ,
Meydan tülkü meydanıdı.
Ömrüm yanıb döndü külə,
Meydan tülkü meydanıdı...

Tarix : 22-09-2017, 11:45
KİŞ DƏ MƏNDƏN GİLEYLİDİ, GİLEYLİ
Doğma kəndimizdən ayrıldığım qırx ili adlayıb. Yox, bu illərdə yüz dəfələrlə görüşünə getmişəm, anamın təndirdə bişirdiyi əppəyin ətrini açıq doqqazımızın lap o başından yaxalayıb, təndirin yanına çatana qədər bu ətrin məstliyi ilə gəlmişəm. Tut vaxtında getmişəm, barama hörən qurd vaxtında getmişəm, yayın cırcıramasında, qışın ayazında-şaxtasında getmişəm. Kəndin şah damarı olan kanalın gur vaxtında, o kanalın qurumuş xəndəyi cadar-cadar olanda getmişəm. Novruzda yumurta döyüşməyə, payızda toylarda qol qaldırıb süzməyə getmişəm. Atalı-analı kəndimin yetimləşən günlərinə getmişəm.

Mən gəlib-getdikcə qocalıb kəndimiz. Böyüyüb, genişlənib, çağaları gəncləşib, cavanları olğunlaşıb, yaşlıları kəndin o tayına, dağ döşünə, əbədi məkana köç ediblər.

Qırx dörd il əvvəl təhsil qayalarından qamqalaq qoparmağa gedəndə az qala hər gecə yuxuda kəndimizə qayıdır, bu ali məktəblərin niyə kəndlərdə olmamasını başa düşmür, hər fürsətdə qaçıb kəndə gəlirdim. Şəhər burulğanı isə yavaş-yavaş sürətini artırır, kəndə olan sevgi payına ortaq olur, acılaya-acılaya, xıncımlaya-xıncımlaya bizdən şəhərli yoğurur, ögey bala kimi nə bağrına basır, nə də kəndə qaytarırdı. Kəndimiz üçün biz kənddən çıxan gündən “şəhərli” statusu alır, getdiymiz şəhərlərdə isə ömür boyu bu statusu təsdiq elətdirə bilmirik.
KİŞ DƏ MƏNDƏN GİLEYLİDİ, GİLEYLİ
Bunun da öz ləzzəti var, amma bu başqa məsələdi. Dünyadakı şəhər əhalisinin böyük əksəriyyəti kəndlilikdən şəhərliliyə keçənlərdir. Qəribə olan da budur ki, şəhərlərdə kəndlilərə yuxarıdan aşağı baxanların da böyük əksəriyyəti əsilli-köklü şəhərlilər deyil, bugünkülərdən bir az əvvəl şəhərə gəlmiş dünənki kəndlilərdir.

Adətən kənddən çıxıb başqa yerdə özünə “yaxşı gün ağlayanlar” sonra kəndə yardım əli uzadır, onun tarixini “yazır”, abadlaşdırmağa çalışır, əlqərəz, övladlıq borcunu yerinə yetirməyə çalışır. Əfsuslar olsun ki, bu səhnə mində bir halda baş tutur. Özünə gün ağlamaq prosesi o qədər üzücü, sonu olmayan marafondu ki, bu məsafənin sonuna hər oğul çıxa bilmir.

Belə olanda bu kənddən pərvazlanan köçəri quşlar o biri kəndlərdən gələnlərlə şəhərdə tapışır, dostlaşır, kəndin qoxusunu bir-birindən alır, nisgillərini bir-birinə xatirələr danışmaqla azaltmağa çalışırlar.
KİŞ DƏ MƏNDƏN GİLEYLİDİ, GİLEYLİ
Belə “nisgilazaltma” dostlarımdan biri, bəlkə ən yaxını idi Mərdan. Azərbaycanda bir-birimizi tanımamışdıq. Doğulduğumuz kəndlərin arasında cəmi əlli kilometr yol olsa da mən Kişi, Mərdan da Cəyirlini görməmişdi.

Mən Kişi gördüm. Kaş o missiya ilə görməyəydim. Amma Mərdan Cəyirlini görmədən bizi tərk elədi. Qəflətən! Heç birimizə bildirmədən.

İnsan gəfil dünyasını dəyişəndə bu xəbəri eşidənlərin ilk təpkisi, ilk ifadəsi, ilk nidası: “yox, əşşi, ola bilməz, inanmıram” olur. Halbuki hər birimiz dəfələrlə “ölüm qaşla göz arasındadır, yenə deyir uzaqdayam” ifadəsini işlətmişik, bu labüdlüyü bilirik, amma yenə inanmaq istəmirik. Ölüm isə bizim inanmağımızla hesablaşmaq niyyətində deyil.

KİŞ DƏ MƏNDƏN GİLEYLİDİ, GİLEYLİ
Üçüncü minillik bizi ellikcə simsiz telefon azarına yoluxdurmaqla başladı. Bayaqdan bir-birimizlə ən azından evdən evə, işdən evə, sabit simli telefonun olduğu yerdən bənzərinə zəng vurmaqla xəbərləşirdiksə, indi dünyanı o qədər “kiçiltdilər” ki, kənddə tərəvəzdə alaq eləyən Fatma xalanı önlüyünün dərin cibindən gələn bir zəng səsi Krasnoyarska bağlayır:

“--Alo! Alo!

--Alı döy, qadan alım, mənəm, Fatma anandı” və tərəvəzin alaqlarının “ömrü ən azı bir yarım saat da uzanır.

Bu telefon əsarəti uşaqdan böyüyə hamını elə tilsimləyib ki, yağ da daşır, sud də çürüyür, qatara da gecikilir, hələ dərslər, iş bir yana dursun.

Mərdanla Moskvadakı “qonşuluq” məsafəmiz elə Kişlə Cəyirli arasındakı qədərdi. Elə ordakı kimi o şimalda, mən cənubda yaşayırdım. Amma ordakından fərqli olaraq burda simsiz telefonumuz vardı və hər gün o iki telefon bir-iki dəfə körüyün ağzındakı kömür kimi qızarırdı. Biz dünyanın dərdini bölüşürdük. İranı-Turana qatırdıq, müharibələri dayandırırdıq, Qarabağı qaytarırdıq, ölkələrin başçılarını, siyasətini istədiyimiz kimi yuyub sərir, səmtini dəyişirdik. Cavanlaşırdıq, telefonda macəralarımız canlanırdı. Ədalətli dünyamız vardı, bizi anlamayan nadanlar vardı, yüz ilə yetəcək planlarımız vardı. Gündə bir kitab “yazır”, bir-iki film “çəkir”, nümayiş etdirirdik.
KİŞ DƏ MƏNDƏN GİLEYLİDİ, GİLEYLİ
Görüşürdük. Hərə öz sosial şəbəkəsində (sözə bax da) gördüyündən danışır, ATƏT qrupunu qınayır, dünyanı çulğayan vəhşiliklərdən təngə gəlir, bir ilahi ədalətin movcudluğundan danışır, o saat da bunun bir xülya olduğu qənaətində birləşirdik.

Mənim zəngim çox vaxt onu teatrda yaxalayırdı. Bir də görürdün telefonu yaxınlaşdırdı bilgisayarın mikrofonuna və mən onun səhifəsində Təbrizdəki mitinqi dinləməyə başladım. Cənubi Azərbaycanı çox sevirdi və fars rejiminə qarşı mövqeyi çox sərt idi. Qarabağı qarış-qarış gəzmişdi, qarşılarında çıxış etdiyi və çoxunun sonralar şəhid olduğu əsgərlərdən danışanda gözləri dolurdu.

Təvazökardı. Amma ləyaqətinə zərrə qədər yaltaqlıq ləkəsi dəyməyə qoymazdı. İynənin ücü qədər qabiliyyəti olan adamı həvəsləndirər, insanların özlərinə inamını artırardı.

Çalışdığı yerdə adamları ailə üzvü kimi sevər, məşq zamanı əzazil despot təsiri bağışlayar, düşündüyünü aktyorlar qavrayana qədər sanki “cilov gəmirər”, sonra ipəyə dönərdi. Ən qeyri-adi əsərlərə üz tutar, hamının bir cür oxuduğu səhifələrdən tamam başqa səhnələr qurardı.
KİŞ DƏ MƏNDƏN GİLEYLİDİ, GİLEYLİ
Moskvanı sevirdi, amma burada qəfəsdəki quş kimiydi. Xüsusən həmyerlilərimizə qarşı haqsızlıq görəndə çox qəzəblənərdi. Bu gün, onun bizi tərk etməsinin qırxıncı gününü qeyd etməyə gedəndə qarşımda dayanan polis maşınını, serjantın “miqranltlarla bağlı yoxlama aparırıq” deyib məndən sənəd istəməsini necə qarşılayardı deyə fikirləşdim.

Burada vəfat edən həmyerlilərimizin bir qismi artıq Moskva ətrafındakı müsəlman məzarlıqlarında dəfn olunur. Belə mərasimlərdə din xadimlərimiz “insanın harada dəfn olunmasının fərqi yoxdur” deməsinə baxmayaraq “bax,--deyərdi,--məni Kişə apararsan ha”. Mən də “boş-boş danışma,-- deyərdim,-- bəlkə sən məni Cəyirliyə aparmalı oldun”.

Deyərdik, gülüşərdik, özlüyümüzdə bunun da nə vaxt olacağını sırğa edərdik. Amma bu qədər tez yox ki!..

İyul ayını məzuniyyətə çıxıb bağa getmişdi. Fasiləsiz yağan yağışlardan bezib hər axşam şikayət edirdi. Avqustun 1-də işə çıxdı və tərslikdən Moskvada bi ilin ən isti günləri başladı. Bu dəfə zəng edib şikayət edirdi ki, bax, havanın düzələn vaxtı işləməli oluram. Avqustun 12-də şənbə günü teatrda növbəti məşqlərini bitirib bağa gedəndə yoldan zəng vurdu. “Məşğulam, sonra zəng edərəm”,--deyib telefonu qapatmaq istəyirdim ki:

--Qulaq as, dedi, qatarla daçaya gedirəm, indi qarşımda elə gözəl qız əyləşib ki, bilmirəm daçaya qədər necə gedəcəm.

Güldük.”Məşqdən sonra sənin gözlərinin mükafatıdır” dedim.
KİŞ DƏ MƏNDƏN GİLEYLİDİ, GİLEYLİ
Ayin 13-də axşamçağı məni sarsıdan xəbər alacaqdım. Başı alovlu şəhərin cənubundan evə qayıdacaq, ertəsi gün tezdən şimala, oradan da yetmiş kilometr aralıdakı Taldom şəhərinə gedəcək, hüznlü prosedurları yerinə yetirəcək, dostumun cənazəsini Moskvaya, çalışdığı teatra gətirəcək, həmkarlarının və həmyerlilərinin tükürpədici hönkürtüləri ilə vida mərasimi keçirəcək, sonra da onu Vətənə, Azərbaycana, Şəkiyə, Kişə son mənzilə qədər müşaiyət edəcəkdim. Şəkidə teatrın önündə izdiham qarşısında dayanacaq, Qurani-Kərimdən oxunan dualar və teatrdan ucalan alqış sədaları altında Kişə yollanacaqdıq.
KİŞ DƏ MƏNDƏN GİLEYLİDİ, GİLEYLİ
Ondan cəmi iki gün əvvəl vəfatının ikinci ildönümünə gələ bilmədiyim anamın da məzarına baş çəkmək imkanı yaranacaqdı. Təkcə Kişin deyil, bütövlükdə Azərbaycanın istedadlı və müdrik şairi Vaqif Aslanın “bizə gedək, yol yorğunusan, dincəl” təklifini yerə saldığıma, ertəsi gün Şəkidə keçiriləcək Bəxtiyar Vahabzadənin xatirə gününə gedə bilmədyimə, Qafil oğlu Əhmədiyə ocağında çox qala bilməməyimə görə Kiş də məndən gileyli olacaqdı. Bağışlasınlar. İnşallah, acımız dinsin, üzü Marxala baxan torpağa tapşırdığımız dostumuzun ruhu şad olsun. O ocağa, o qədim torpağa şadlığa, toy-düyünə gələrik.

Əvvəllər gec-gec gəldiyimə görə öz kəndimiz məndən gileyliydi. İndi ona doğma Kiş də qoşuldu. O da məndən gileylidi.

Cəfər SADIQ
Moskva, 22.09.2017




Baxış: 1170 | Bölmə: Sosial, slayd1
Fikirler
Xəbər lenti
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Ən çox oxunanlar
Sorğu
suali daxil et

cavab 1
cavab 2
cavab 3
cavab4

Müəllif hüquqları qorunur.
Yenises.ru-nun məlumatlarından istifadə etdikdə istinad mütləqdir.
Copyright 2012 yenises.ru. Powered by Dara ( DaDaSHoV)
Рейтинг@Mail.ru