Pentaqon Manbiji Rusiya ordusunun  nəzarətinə verdi

Türk ordusunun Suriya azad qüvvələri ilə birgə Manbijdə keçirdiyi əməliyyata Rusiyanın dəstək verdiynə eyham edən Pentaqon amerikalıların həmin ərazini faktiki olaraq ruslara verildiyini deyib. Kürd yaraqlılarının təmsil olunduğu "Suriya demokratik qüvvləri" qruplaşması isə amerikalı hərbçilərin oradan çıxarılması, onlara vəd edilən dəstəyin kəsilməsini "bıçaqla arxadan vurulan zərbə" kimi dəyərləndirib.
Rusiyada  elektron poçt  yazışmaları "süzgəncdən" keçiriləcək
Belə bir qaydanın tətbiq olunması təklifi senatorlardan gəlib. Rusiyada yayımlanması qadağan edilən xəbərləri ötürənlərin elektron poçtları bloklanacaq. Bu qadağan olunmuş məlumatların yayılmaısnın qarşısını almaqla bərabər, vətəndaşları daşıyacaqları məsuliyyətdən bir növ qurtarmağa xidmət edir. Yeni qanun layihəsini Dövlət Dumasına təqdim edən müəlliflər belə düşünür.
Macarıstan ukraynalılara verdiyi  pasportunu  geri alır
Macarıstan höküməti saxta sənədlə özünü etnik macar kimi təqdim edən ukraynalı Zakarpatya sakinlərinə verdiyi pasportları geri qaytarmaq məcburiyyətindədir. Bu haqda Obzor TV -nin efirində Zakarpatya vilayət dövlət administrasiyasının rəhbəri Gennadi Moskal deyib.

"İndi onlar birini verir, 20-30 digərini ləğv edir"-deyə o, əlavə edib ki, Macarıstan vətəndaşlığına dair qanunu pozan icra başçısı rəhbərlərinə qarşı məhkəmə araşdırması gedir.

Moskalın sözlərinə görə polislərə göstəriş verilib ki, macar dilində danışa və başa düşməyən insanların sənədləri geri alındı.

O onu da qeyd edib ki, "Macarıstan prezidentinin gündəliyi" mövcuddur və onun hər buraxılışında hansı insanların vətəndaşlığının ləğv olunması iki-üç səhifədə verilir.

Rəsmi Budapeşlə Kiyev arasında növbəti münaqişə 2018-ci ildə internetdə Macarıstan konsulluğunda ukraynalılara macar pasportu verilməsi ilə bağlı video yayımlanandan sonra gərginləşmişdi.

Yenises.ru
Müqayisə olunmayacaq ünvanın adı: Müəllim!
Müəllim- bizə şəkil verən Yaradanın işinə qarışmadan o şəkli anlamla yükləyən İNSANdan bir pillə yüksək Tanrıdan ayrıcalığını haqq edən MÖCÜZƏ kimi gördüyümdü. Valideynlərimdən sonra ilk dəfə danışdığım kəlmələrin şəkli olduğunu, düşündüyümün bir də sözlərə çevrilib yazıya töküldüynü anladandı. Fərqli bir dünyadan fərq yaratmaq üçün gələndi.
Fransa tarixində iki dəfə baş nazir olmuş  sabiq  prezident Jak Şirak vəfat edib
Bu haqa Frans Press agentliyi ailəsindən aldığı xəbərə istinadən məlumat verib. onun 86 yaşı vardı. Jak Şirak 1995-ci ildən 2017-ci ilə kimi ölkəyə başçılıq edib.

Fransa Milli yığıncağı sabiq liderin xatirəsini bir dəqiqəlik sükutla anıb. Jak Şirak ölkənin cənubunda dpğulub. Təhil aldıqdan və hərbi xidmət keçdikdən sonra siyasətə atılıb. Gənc yaşlarında kommunistlərə rəgbəti olub, sonradan sağçıların liderinə çevrilib.

Şarl de Qoll və Jorj Pompidin seçki kampaniyalarında böyük rol oynayıb. İkincinin zamanında kənd təsərrüfatı naziri kimi fəaliyyət göstərib.

Sonrakı prezident Jikar de Estenn zamanında baş nazir təyin edilib. Sonra onu oradan uzaqlaşıdırblar və da "Resublikaya yardım və birləşdirmə" müxalifət partiyasına rəhbər seçilib.

Rusiyada balkonda siqaret çəkmək yasaqlandı
Rusiyada balkonda siqaret çəkmək və kabab bişirmək qadağan olunur.

Rusiya höküməti yanğına qarşı qaydalarda dəyişiklik edərək evlərin, otellərin, yataqxanaların balkonlarında açıq alovdan istifadə etməyin yasaqlanmasını qərara alıb. Bu haqda Rusiya Fövqəladə hallar nazirlyinin mətbuat xidmətinin xəbərində deyilir.

"RF höküməti yanğın təhlükəsizliyini təmin etməkdən ötrü bir neçə tələbləri nəzərə alıb. İndi evlərin, otellərin, yataqxanaların balkonlarında açıq alovdan istifadə edilməsi qanunla qadağan olunur"-deyə məlumatda bildirilir. Beləliklə. rusiyalılar balkonda siqaret çəkə, kabab bişirə, hətta şam yandıra bilməyəcəklər.

Bununla yanaşı siqaret çəkmək üçün ayrılan xüsusi yerlərə bu şamil edilmir. Yeni qayda oktyabrın 1-dən qüvvəyə minəcək.

Yenises.ru
SSRİ-nin dağılmasının "lokomotivi" olan Kravçuk Ukrayna müstəqilliyə səs verməyib- deyir
Müstəqillik aktınin qəbul olunmasına səs verənlər Rusiya ilə ittifaqa razılıq verdiklərini düşünürdülər-deyə Ukraynanın ilk prezidnti Leonid Kravçuk bəyan edib.
Kseniya Sobçak toyuna cənazə maşınında gəldi
Kseniya Sobçak ikinci nigahında "olumla-ölümü" bir araya gətdi

Belə ki, tanınmış və qalmaqallı teleaparıcı nigah evinə qara cənazə maşınında gəlib.

Tramp  G7-nin Rusiya barədə  məxfi məlumatını sızdırdı
Dünya "Böyük 7-lər"ə geri dönməyə can atmayan Rusiya haqqında müzakirərlərdə ikiyə bölünüb. Amerika lideri gizlilik pərdəsini qaldırıb.

RF-nın G7-yə dönməsi məsələsinin qızğın müzakirəsi fonunda Donald Tramp ola bilsin ki, təşkilatın növbəti sammitində Vladimir Putinin də dəvət olunacağını xəbər verib. Amerika liderinin sözlərindən Blumber agetliyi sitat gətirib. Eyni zamanda Peyter agentliyi də məlumat verib ki, G7-lərdə Moskva haqqında danışıqlar olduğunu Tramp təsdiq edib, lakin qeyd edib ki, Rusiyanın "Böyük yeddilərə" dönəcəyi haqqında bir şey deyə bilməz.

RUS ALİMLƏRİNİN XARİCİLƏRLƏ ÜNSİYYƏT QAYDALARI SƏRTLƏŞDİRİLİR
Rus ailmləri xarici həmkarlarları ilə elmi mübadilə aparmaq üçün xüsusi icazə almalı və bu prosesdə bütün danışıqlar qeydə alınıb ali təhsil və elm nazirliyinə təqdim edilməlidir. Bir sözlə alimlərin elmi -praktik konfransları, görüşləri tam nəzarətə götürülür.

Rusiya ali təhsil və elm nazirliyi rus elm adamlarının xarici həmkarları ilə əlaqə qaydalarını sərtləşdirən qanun hazırlayır. Sənədin surəti "Trotsk varınatı" ("Trotskiy varinat") qəzetində dərc olunub. Rusiya Elmlər Akademiyası texnika elmləri üzrə doktoru, professor Aleksandr Fradkovun bu əmrlə bağlı açıq etiraz məktubu da adıçəkilən qəzetdə yer alıb.

FACEBOOK  SƏSLI MESAJLARI GİZLİNCƏ DİNLƏYİRMİŞ
Bir həftə əvvələ qədər Facebook audio-faylları dinləyirmiş. Bunun da istifadəçi anlaşmasında razılaşdırıldığını deyib. Yəni istifadəçilərin bilgisi daxilində olduğu deyilir.

Bloomberg agentliyi Facebook kompaniyası istifadəçilərin səsli mesajlarını açmaq üçün buna yüzlərlə muzlu işçi cəlb etdiyi faktını açıqlayıb.

Anonim mənbə bildirib ki, korporasiyanın rəhbərliyi qarşısına səsli mesajların yer və zamanını gizli saxlamaqla audoi-faylların oxunması məsələsini qoyub. İşçilər bunun nəyə lazim olduğunu bilmədən təəccüblə dinləyiblər.
Mariya Zaxarova: Rusiyanın Qarabağın statusu haqqında fikri dəyişməzdir
Rusiya XİN yetkilisi Mariya Zaxarova bu fikri jurnalistlər üçün keçiridiyi bugüngü brifinqdə səsləndirib.

"Bizi Azərbaycan və Ermənistan münaqişə xəttində sakitliyin müşahidə olunması məmnun edir. Bununla yanaşı, tərəflərin müxtəlif yollarla bir-birini ittiham etməsi də narahatçılıq yaradır"-deyə Zaxarova qeyd edib.

Bu cür ritorikalar danışıqlar prosesində əlverişli şərtlərin formalaşdırılmasına və konfliktin həll olunmasında kompromiss variantlar axtarmağa imkan vermir- Rusiya xarici siyasət qurumundan qeyd ediblər.

"Rusiya Dağlıq Qarabağın son statusunun Azərbaycan və Ermənistan arasında danışıqlar yolu ilə müəyyən edilməsindən yanadır"-deyə XİN nümayəndəsi göstərib. Onu da əlavə edib ki, rəsmi Moskvanın mövqeyində heç bir dəyişiklik yoxdur.

Xarıtladaq ki, avqustun 7-də Ermənistan baş naziri Nikol Paşinyanın tanınmamış Dağlıq Qarabağ respublikası haqqında "Bura Ermənistandır"-deməsi Azərbaycan tərəfindən qəzəblə qarşılanıb.

Yenises.ru
Sabiq qırğız prezidenti Atambayevin rezidensiyasına basqın davam edir

Qırğızıstanın keçmiş prezidenti Almazbek Atambayevin rezidensiyasına basqında yaralananlar Dövlət Milli Təhlükəsizlik komitəsi əməkdaşlarının sayı artır. Almaz Atambayevi tutmaq üçün xüsusi əməliyyatda iştirak edən DTK əmdaşaları arasında yaralananların sayı 27 nəfərə çatdığı haqda RİA Novosti-yə komitənin mətbuat xidmətindən xəbər verilib.
Lukaşenkonun "oyunu" özünə baha başa gələ bilər
Lukaşenkonun Rusiyaya inteqrasiya məsələsini qarşı tərəfə təzyiq vasitəsinə çevirməsinə "Bulba Prestolov" Teleğram kanalı toxunub. Dni.ru iformasiya portalının Telegram kanala istnadən yazdığına görə Belorusiya prezidenti Aleksandr Lukaşenkonun başı üstündə qara buludlar dolaşır. Rusiya rəhbərliyi Batkanın şərtləri ilə inteqrasiyaya razı deyi-deyə ekspertlər xəbərdarlıq ediblər. Onların sözlərinə görə Rusiyada belorus liderinə kimsə güvənmir və onunla ünsiyyətdən qaçırlar.

Son zamanlar Belorusiyada qərbyönlü millətçilik baş qaldırıb-deyə "Bulba Prestolov "Telegram kanalın müəllifləri bildirirlər. Buna görə Rusiya Aleksandr Lukaşenko rejiminin maliyyələşdirilməsinin məqsədəuyğun olduğuna daha çox şübhə edirlər.
Rusiya XİN-dən ABŞ və Almaniyanın 3 avqust aksiyasını işıqlandırmasına   etiraz
RF Xarici işlər nazirliyinin ABŞ və Almaniyaya onların diplomatları və mediasının Rusiyanın daxili işiniə qarışması ilə bağlı rəsmi müracət göndərəcəyini qurumun nümayəndəsi Mariya Zaxarova "Bazar axşamı Vladimir Solovyevla" proqramında açıqlayıb. Bu avqustun 3-də Moskvada keçirilən icazəsiz mitinqin işıqlandırılması ilə əlaqəlidir.

Situasiyanı araşdırmağı xarici işlər nazirliyinin nümayəndəsi Mariya Zaxarova təklif edib.

"Mən düşünürəm ki, ABŞ rəhbərliyi onun diplomatlarının Rusiyanın daxili işinə qarışmalarına təəccüblənəcəklər"-deyə qeyd edib.

RUBRIKA: Belə də olur - SƏYYAR MAĞAR

Axşam aldığım xəbəri kənddən uzaqda yaşayan eloğlu ilə bölüşmək üçün zəng elədim:
--Salam, əmioğlu. Loxəbərlik olmasın, Məmmədəlinin ölümündən xəbərin var?
--Salam. Var, əmioğlu, var.
Moskvadakı icazəsiz mitinqdə 600 nəfər saxlanılıb
DİN-nin paytaxt rəhbərliyindən verilən məlumata görə avqustun 3-də Moskvada keçirilən icazəsiz aksiyada 1500 adam iştirak edib və onlardan 600 nəfərə yaxını saxlanılıb. Bu haqda RİA Novostinin məlumatında deyilir.
Moskvanın mərkəzində yanan binanın söndürülməsində 24 texnika və 2 vertolyotdan istifadə edilib
Bu gün səhər səhər saat 6:18 radələrində Moskvanın mərkəzində- Dubninsk küçəsi ev 41/4 ünvanında olan dördmərtəbəli binada yangın baş verib. Fövqəladə hallar nazirliyindən verilən məlumata görə yanğın 5 min kvadratmetr sahəni əhatə edib. Yanğını n söndürülməsində 80 nəfər yangınsöndürən, 24 texnika, o cümlədən 2 vertolyot iştirak edib. Xilasedicilər yanğının ətrafda yerləşən binalara və eləcəə də yaxınlıqdakı benzindoldurma məntəqəsinə keçməsi təhlükəsinin qarşısını almağa çalışıblar.
Tarix : 30-05-2019, 07:21
Təhlil  - BU RAMAZANDA
Allahı sevirsiz, yaxud şeytana xidmət edirsiz, fərqi yoxdur, əvvəlcə bir gözlərinizi açın!

Zatən Yaradan da, ona “qafa tutan” da nə yuvanın quşu olduğumuzu açıq gözlə baxsaq da, qəflət yuxusunda olsaq da bilirlər. Əsas olan bizim özümüzü aldatmağımıza son qoymaqdır.

Uzun illər öncə Moskvada, o məşhur “Bolşoy teatr” deyilən mədəniyyət məbədində Azərbaycanla bağlı bir tədbir keçirilirdi. O vaxt da bilet, dəvətnamə paylayan “ixtiyar sahibləri” ilə cici-bacı olmadığımdan mənim yerim balkonlardan birində idi. Söhbət yerdən şikayətdən getmir. Oradan səhnə də yaxşı görünür, “seçilmişlərin” oturduğu parter də. Tədbirin hərəkətli məqamlarında diqqətimi ön sıralarda oturan, bütün məziyyəti bu gün orada oturmaqdan ibarət birisinin teleoperatoru tez-tez yanına çağırıb göstəriş verməsi cəlb elədi. Operator da quzu kimi onun təlimatı ilə turklər demiş “evirib-çevirib” onu sağdan, soldan, öndən çəkir, əlacı olsa bir oturub yerdən də çəkərdi. Restoranda ümumi tədbirlərdə özünə özəl xidmət istəyən adamlar olur, ofisiantın cibinə beş quruş salıb istədiyinə nail olur. Gözümün önundəki səhnə tam restoran-ofisiant əhvalatı idi- Böyük teatrda! Sonralar buna alışdım. Bir də tək mən yox, Rusiya məkanından Azərbaycana verilən reportajları izləyən bütün tamaşaçılar alışdı. İndi buraya qədər oxuyub “ax səni, pulgir operator” deyib ağızbüzənlər olacaq, amma tələsməyin. Və heç də yaxanızı kənara çəkməyin. Biz buyuq! Moskvanın dünyaca ünlü mədəniyyət ocağında baş verən OLAY bizlik deyil, vacib olan BİZ ordayıq, MƏN ordayam. Beləcə illərlə adını yaza bilməyən, iki cümləni nə ana dilində, nə onillərlə yaşadığı Rusiyanın rəsmi dilində qura bilməyən cahillər Azərbaycan teleekranının Moskva təmsilçiləri oldular. Bu gün Rusiyanın müxtəlif bölgələrində öz ağlı, fəallığı ilə nüfuz qazanmış birinin, mətbuatda “birinci sırada oturmaq üçün 7000, çıxış etmək üçün 50000 rubl istənirdi” deməsi sadəcə ürək ağrısı deyil, rəzalətdir. Məhz o pulları istəyənlər son 10-15 ildə “tərəqqi” sözünün mənasını belə anlamayan onlarca, bəlkə yüzlərcə adama respublikanın “Tərəqqi” medalını peşkəş etmişlər.

Adıma “Deyingən” damğası vurduğumdanmı, yaşın təsirindənmi elə bil heç yaxşı əlamət görə bilmirəm. Bəlkə var belə əlamətlər, mənim gözümün nuru azalmış ola bilər. Təbiətən nikbin olduğumu zənn edirəm, di gəl ətrafa baxanda məni ürəkdən sevindirəcək halların savadsızlıq, şöhrət və rüşvətpərəstlik çəmbərində boğulduğunu görüb qapılıram bədbinliyə. Əminəm axı, biz bu kökdə olmamalıyıq.

Bu yazıda məqsəd “Avgi tövlələri”ni1 bir şəkildə təmizləməyə çalışmaqdır

Uşaq vaxtı atam bizi nadir hallarda oxşayanda (çox idik, ona görə hər kəsə növbə nadir hallarda düşürdü) deyərdi: Səni o qədər çox istəyirəm ki, səni görməyəndə iti itmiş çobana dönürəm.

--İti itmiş çoban nətər olur ki?
—Çox kefsiz olur, qoyunları kim qoruyacaq deyə, bir qurd gəlsə nə edərəm deyə.

İtə bənzədilmək xoşumuza gəlməsə də yararlı olduğumuzu düşünmək bizi inciməyə qoymurdu. Halbuki atamın sevgisi səmimi idi və çoban-it məsələsi sadəcə onun sevdiyi bir zarafat idi.
________________________________________________________________________
1. Yunan əsatirinə görə uzun müddət təmizlənməyən Avgi tövlələrini Herakl çayın səmtini həmin tövlələrə yönəltməklə təmizləyib

Son bir neçə ildə it(lər)ini itirmiş çoban kimi kefsizəm. Düzdür, itirdiklərim mənim qoyunlarımı qoruyan deyildilər, amma mən onları həmişə hayan kimi bilirdim, gücləri çatmasa da qaraltıya cummaları bir güvən yaradırdı.


Bizi şikəst edən türkəçaralıqdır

Yanlış xatırlamıramsa, Bəhman Vətənoğlunun bir şeirində belə misralar var.

Qoy məni öldürsün bir loğman əli,
Amandı yarama naşı dəyməsin!


Naşılar ətrafımızda elə çoxalıb ki, peşəkarlar danışmağa utanırlar. Yenicə oxuduğum bir yazıda (Feysbuk kimliyindən və keyfiyyətindən asılı olmadan elə “materiallar” verir ki, oxusan bir dərddi, oxumasan başqa dərd) yeni peyda olmuş gənc hüquqşünas azərbaycanlıların Rusiyadakı “dərdinə” “məlhəm” tapdığını, yeni yaradacağı təşkilatın adını ortaya qoyur. Adam haqqında artıq-əskik danışmadan onun fikrini niyə müzakirə etmək ehtiyacı duyduğumu deyim. Ay qardaş, nə zamana kimi biz çay gəlməmiş çırmanmaqla məşğul olacağıq? Təşkilat yaratmaq qoz-fındıq yemək deyil. Həm də bütün azərbaycanlıları bir çətir altda toplamağı iddia edən təşkilat. Müstəqillik illərində Azərbaycanda neçə və necə təşkilatlar yarandığını deyə bilmərəm, amma bu müddət ərzində Rusiyaya üz tutan həmvətənlərimizin burada təşkilat yaratmaq, hamını birləşdirmək arzusu çox “diqqətəlayiqdir”. Bu təşkilatkimilərin ən böyük dərdi naşılıq və türkəçaralıqdır.
Son vaxtlarda gözəllik haqqında təsəvvürləri özünü marala tay tutan qurbağa kimi olanların gözəllik salonları, təbabətlə əlaqələri qarqara suyundan o yana getməyənlərin əczaxana şəbəkələri yaratdığı kimi, ictimai birliklərin məqsəd və vəzifələri haqqında təsəvvürləri küçə dəstələri qədər olanlar da sayı milyondan artıq (bəzi yerdə Rusiyada azərbaycanlıların sayının üç milyon olduğu iddia edilir, bu ciddi sayıla bilməz, ən azından rəsmi statistika məlumatları bunun doğru olmadığını deyir) bir kütləni toplaya biləcək təşkilat yaratmaq həvəsinə düşüblər.
Bunun səbəbini bir arayıb-axtaran da yoxdur. Çünki əslində səbəb cəhdlərin qabaqcadan uğursuz olacağının görünməsindədir. On min, yüz min adamı bir araya gətirmək iddiasında olan adamı bir az araşdırsan indiyə kimi heç on adamla dil tapıb iş görmədiyini üzə çıxararsan. Bəs niyə bu adamlar özlərində belə cəsarət tapıb sağa-sola müsahibə verir, həqiqətən bir güclü təşkilata ümid bəsləyən sadəlövh insanları yanıldırlar? Ona görə ki, meydan boşdur. Həm də boş olması günah sayıla biləcək meydan. Xalqın sözünün deyilə biləcəyi meydan. Başqa millətlərin hiyləgər nümayəndələrinin haqqımızı yedikləri, sərvətimizi mənimsədikləri meydan. Bu gün Fuad Abbasovun fəallığının və populyarlığının əsas səbəblərindən biri onun federal efirlərdəki cəsarəti, hər məsələnin üzərinə getməsi ilə yanaşı həm də o boşluqla, xalqın bir rəhbərə, ağrılı məsələləri dilə gətirən birinə olan ehtiyacla bağlıdır. Boşluğun da min bir səbəbi var ki...

Desəm öldürərlər, deməsəm ölləm!

Heç kim özünə düşmən qazanmaq istəməz. Bəndəniz də istisna deyil. Fəqət elə məsələlər var ki, nə qədər üstünə getmirsən, nə qədər idarə etməyə çalışırsan, yumşalmaq, düzəlmək bir yana, dönüb olur qarımış qanqal kimi. Nə yeyiləsi olur, nə deyiləsi. Əlacın kəsilir, qalırsan iki yolun ayrıcında: ya tülküyə aslan deyib təzim eləməlisən, ya da tülkülüyünü anladığını üzünə deməlisən. Birinci hal o qədər kütləvi və populyardı ki, o yolu tutdunmu, işin yavər getməsə də boz dəstəyə qoşulub gedəcəksən. İkinci yol bir az köntöydü. O yola ki döndün, vətən xainindən tutmuş dövlət çevrilişinə cəhd edənə qədər “sanballı” titullara real namizədsən.

Dedim yenə adsız-ünvansız yazım, hər kəs öz payını alsın misalı. Düşünüb bu yoldan çəkindim, zira elə birinci növbədə yazının aid olduğu kəslər “əşşi, yenə nə üstüörtülü eyhamlardı e bu, “mıs-mıs” deyincə bir “Mustafa” de bilək kimdən danışırsan” deyə ağız büzəcəklər.

Baş üstə!

Son günlər gündəminin qəhrəmanı Fuad Abbasov dəfələrlə efiri zəbt edərək Rusiyada, xüsusən də Moskvada yaşayan azərbaycanlıları ağ yuyub qara sərir ki, iyirmi beş ildə bu diaspora niyə bir şey eləmir, rəhbəri yoxdur və ilaxır və sair. Bu iddiaların ilk cavabı olaraq uzun müddət Moskvada yaşayan bir azərbaycanlı kimi deyim ki, Fuadın təqdim və təsəvvür etdiyi şəkildə diasporanın indidən belə yüz il keçsə də olmasını şəxsən mən istəmirəm. Səbəbini soruşsanız deyərəm ki, Rusiyada yaşayıb Rusiyanın əleyhinə çıxışlar edən bir diasporanın lazımlığı və mövcudluğu absurddur. Xoşun gəlmədiyi bir ölkədə yaşayıb, onun əleyhinə danışmağa bəlkə göz yumarlar, lakin bu mövqeyi olan bir şəxsi və ya hüquqi qurumu qəbul edən dövlət hələ mövcud deyil.
Diaspora--əslində vətəndaşlığı olmayan şəxslərin ictimai birliyidir və məqsədi faktiki olaraq yaşadıqları ölkədə həmin ölkənin öz vətəndaşlarına verdiyi hüquqların onlara da şamil edilməsinə çalışan birlikdir. Başqa ölkədə yaşayıb həmin ölkənin vətəndaşı olan şəxslər isə müxtəlif milli, mədəni muxtariyyətlər şəklində birləşərək, milli özünəməxsusluğunu qoruyaraq yaşadığı ölkənin qanunları çərçivəsində fəaliyyət göstərməlidir.
Bu fəaliyyətin şəffaflığı isə bir vicdan, məsuliyyət məsələsidir. Bu baxımdan, Fuadın dedikləri tamamən yanlış sayıla bilməz. SSRİ dağılandan sonra Rusiyada, ələlxüsus Moskvada yaşayan azərbaycanlılar elə adamların “rəhbərliyi altında” ictimai təşkilatlarda birləşiblər ki, yeddi yaylıq götürüb ağlasan da göz yaşını qurutmaz. Onun belə naümid danışmasının da pərdəarxası səbəbləri var.

Son otuz ildə həmyerlilərimizin daha çox məskunlaşdığı Moskvada (eləcə də Rusiyanın bir çox böyük şəhərlərində) yaranmış, fəaliyyət göstərmiş rəsmi və qondarma təşkilatların “ömür yolu” haqqında məlumatı bilmədən bu günkü inamsızlığın, qarışıqlığın, çəkişmələrin səbəbini anlamaq mümkün deyil.

Bu qurumlardan biri və çox halda özünün təqdim etdiyi kimi birincisi “Ocaq” cəmiyyəti idi ki, son onilliklərdə alışdığımız qaydada ilk və son rəhbəri filoloq Tofiq Məlikli idi. Ədalət naminə demək lazımdır ki, cəmiyyətin Azərbaycan ədəbiyyatını və mədəniyyətini tanıtmaq, təbliğ etmək sahəsində yetərincə tədbirləri keçirilib. Amma... əmma da burdan başlanır. Belə ki, Bəxtiyar Vahabzadə, Məmməd Araz, Səməd Vurğun kimi “sıradan” şairlərin yubileyini və yaradıcılıq gecəsini bir dəfə keçirən cəmiyyət böyük şair və ədib Tofiq Məliklinin və “Ocağ”ın yubileylərini hər beş ildən bir, yaradıcılıq gecələrini hər iki-üç ildən bir qeyd etməklə yadda qalıb. Bu da gözə batmazdı çox həssas bir məqam olmasa. Yubiley tədbirlərinə... pul toplanırmış. Təbii və normaldır. Nüfuzlu həmyerlimizin tədbirinin layiqincə keçməsi üçün imkanlı dostlar yardımı əsirgəmirdi. Zaman keçdikcə bu “təcrübə” adətə çevrildi və hər tədbirə bir sponsor deyil, bir neçəsi, təbir caizsə, “sağılmağa” başladı. Üstəlik sədr tədbirlərin keçirilməsi üçün Moskva hökümətinin pul yardımlarını da çox ustalıqla idarə heyətinin və bütün üzvlərin diqqətindən kənarda tutmağa nail olurdu.
Qəribə olanı da o idi ki, tədbirə pul verənlər cəmiyyətin fəallarının hamısını “bəslədiklərini” düşünməyə başladılar. Fəallar sədrdən çox nəzakətlə “bəlkə bu yığılan və xərclənən pulların hesabını tutaq” deyə xahiş edən kimi ortalıq qarışdı, bu “ədəbsiz” təklifə cəsarət edənlər qara siyahıya salındı, hətta səfirliyə belə şikayət edildi. Bunu iyirmi ildən çox həmin cəmiyyətdə olan və pul verənlərin şikayətlərini dinləyən, nəticə etibarı ilə yuxarıda dediyim “ədəbsizliyin” müəllifi kimi rəsmi qurumların “qara siyahısına” düşmüş adam olaraq söyləyirəm.
Elə şey olmaz deyib rişxənd edənlərlə mübahisənin mənasını görmürəm. Cəmiyyət siyasətə qoşulmurdu, amma sədr adamların səmimi rəftarından, təmənnasız yardımlarından şəxsi məqsədləri üçün siyasətçi ustalığı ilə sui-istifadə edirdi.

Hər “rəhbərə” bu qədər vaxt sərf etsəm, oxucunu yoracağımı düşünərək birinci “qəhrəmanın” bu yağlı yeri izahatsız “paldır-küldür” buraxıb doğma Bakıya qayıtdığını, Yazıcılar Birliyi binasının divarında yuxarıda qeyd etdiyim “sıravi” ədiblərlə şəklinə, binada da özünə yer elədiyini deməklə bu fəslə son qoyuram.

İkinci zəngin təşkilatımız əsası Ulu öndər tərəfindən qoyulmuş Ümumrusiya Azərbaycanlılar Konqresi idi ki, başçısı həkim Məmməd Əliyev olan bu birimin salnaməsi daha diqqətəlayiq, sirləri isə üzərində daha ciddi tabu olan təşkilat idi. 21-ci əsrin zəngin ilk onilliyində bir çox həmyerlimizi həqiqətən süd gölündə üzdürən bu təşkilata pulu zənginlər “batman-batman” versələr də konqresin tədbirləri öz nüfuzunu və Moskvada yaşayan azərbaycanlıların hörmətini misqal-misqal itirirdi. Məhz bu təşkilatla bağlı ortada gəzən şayiələrin onda birini desəm öldürməsələr də “mitilimə çırparlar”.
Çünki təşkilata rəhbər qoyulmuş “toy generalı” orada olduğu müddətdə həmyerlilərinə nifrətdən başqa bir məziyyət nümayiş etdirmədi. Məşhur “odda yanmaz, suda batmaz” icraçı direktor İlqar Hacıyev isə bu gün də kabus kimi cisimsiz orqanın önəmli fiquru olaraq qalmaqdadır.
Hələ bir də bu direktorun adlarını çəkmək istəmədiyim və ya çəkməyə cəsarət etmədiyim sanballı adamlardan sonra bu məsul vəzifəni şərəfləndirdiyini düşünün. ÜAK-ın da maliyyə məsələlərinə aydınlıq gətirmək istəyən daha bir həmyerlimiz müdirdən “bu işə qarışma” göstərişi aldığı an istefa vermişdi. Halbuki sonralar “dilbilən” icraçı direktor o yeri necə dəyərləndirməyin, kimlərlə dost olmağın vacibliyini böyük məharətlə ortaya qoydu.

İmanım Allah amanatı, deyilən şayiələrin bir qisminə belə inanası olsaq mövcudluğu dövründə ÜAK Moskva və bölmə iş adamlarının, diaspora üzrə dövlət komitəsinin heç bir hesabata tabe tutulmayan milyonlarla vəsaitini böyük ustalıqla həzmi-rabedən keçirib və Ulu öndərin qarşıya qoyduğu vəzifələri həyata keçirmək sahəsində tərtəmiz “sıfır” nəticə göstərib və... canını tapşırıb.


Hələ yorulmamısınızsa keçək xalqın Moskva və regionlardakı üçüncü böyük təmsilçisi olan Federal milli muxtariyyət təşkilatına. Yaranışından bu günə (yalan-gerçək 20 illik yubileyə hazırlaşdıqlarını eşitdim) adı məşhur (harda məşhursa) idmançı, siyasətçi, Rusiya Prezidentinin keçmiş (keçmiş yazılmasa olmaz, çünki prezidentin fəal müvəkkilini damlamağa hər adamın gücü çatmaz) müvəkkili kimi çəkilən Söyün Sadıqovla bağlansa da əvvəlcə digər “məşhur” Ağadadaş Kərimov tərəfindən yaradıldığı söylənən bu qurum Azərbaycanda fırtına yaratmış “Milyonerlər İttifaqı”nın da doğum evi olub. Söyün Sadıqov adı və təyinatı milli-mədəni muxtariyyət olan bu təşkilatda ÜAK-dan daha çox siyasətlə məşğul olurdu və “çox zəngin savadı və mükəmməl poliqlotluğu” ilə bu siyasətə daha çox ziyan vururdu. Əslində müəmmalı biznesi olan rəhbər AzərRosa ümidlə baxan və sədaqətlə Azərbaycan mədəniyyətinin təbliğinə qulluq etməyə hazır olan filosof Rafiq Qurbanov, islamşünas professor Qasım Kərimov (bu siyahı kifayət qədər uzundur) kimi vicdanlı ziyalılara maaş təklif edib onları aldadırdı.

Niyə bu kirli camaşırlardan danışmaq məcburiyyətindəyəm? Ona görə ki, diaspora və ya milli mədəni birim kimi xalqı toplamağa səlahiyyətli qurumların başçıları xalqın səmimiyyətindən sui-istifadə etməklə bu qurumlara inamı öldürüblər. Rusiya dövləti bu qurumlara müxtəlif şəkildə qrantlar ayırır, onların sədası isə yalnız ağadadaşlar tərəfindən sıfırlandıqdan sonra ortaya çıxır.


Ayrıca qeyd olunmalı məqam da var ki, Moskvada fəaliyyət göstərən ictimai təşkilatkimilərin böyük əksəriyyəti qanunun tələblərinə uyğun qeydiyyat məsələsində də çox pinti davranırlar. Amma qeydiyyatda olmamaq onların Moskvada fəaliyyət göstərən, öz zəhməti və fərasəti hesabına biznes yaratmış adamlardan müxtəlif yollarla pul qoparmalarını əngəlləmirdi.

Mürüri zamanı (srok davnosti) keçmiş olduğuna görə bir əhvalatı da qeyd etməliyəm, çünki o əhvalat müddət şamil edilməyən Qarabaq hadisələrinin odlu-alovlu dönəminə--doxsanıncı illərin əvvəlinə təsadüf edir. Elmar Məmmədov adlı bir tanınmış iş adamı Moskvada indiki Tverskaya küçəsində yerləşən və o vaxt hələ fəaliyyətdə olan “Bakı” restoranında (Usiyeviç küçəsində İlqar Hacıyevə və dəstəsinə aid olmuş, cəncəlli məsələlərdə adı çəkilən “Bakı” restoranı ilə qarışdırmayın) Novruz bayramı keçirmək üçün vəsait ayırmış, fəal ictimai xadimləri, elm adamlarını, musiqi kollektivlərini dəvət etmişdi. Görkəmli alim Səid Ələsgərovun təklifi ilə məclisi mən idarə edirdim. Gürcüstan əsilli iş adamı İsmayıl mənə yaxınlaşıb: bizim də şirkətin adını çək,--dedi,--bu mənə yox, türk iş ortağımın eşitməsi üçün lazımdır. “Bir dəqiqə,--dedim,--axı, bu tədbirin pulunu başqası verib?” “Bax, mən pulu bu yerlimizə vermişəm,”--deyib, Azərbaycan Vətəndaş Assambleyasının sədri kimi tanınan, bizim söhbətin nədən gedə biləcəyini hiss edərək uzaqlaşmağa çalışan Zahid Qocayevi göstərdi. Yazıçı Çingiz Hüseynov yenicə içəri girmişdi və salamlaşıb yerinə keçmək istəyirdi ki, ondan və Qocayevdən məclisin hiss etməyəcəyi şəkildə mənə yaxınlaşmalarını xahiş etdim. Əhvalatı qısaca nəql edib Çingiz müəllimin nüfuzlu bir şahid kimi yanımızda olmağını istədim. Çünki bir tərəfdən xoş niyyətlə tədbirə yardım göstərmiş adamı, digər tərəfdən ortada ictimai fəallıq göstərəni incitmək istəmirdim. “Zahid müəllim (bu müraciət forması da bir cür üz qarasıdı), sizə bu yığıncaq üçün pul verilib deyir bu qardaş, doğrudurmu?” Tutuldu, cavab verməyə bilməzdi. “Doğrudur”-dedi. “Amma siz o pulu buraya sərf eləməmisiniz...” Bir anlıq fasilə yarandı, sonra qızarmadan: “Mən bu məclisə adamları dəvət etmişəm”,--dedi. Müharibə şəraitində yaşayan xalqın bir oğlu milli ruhu qaldırmaq üçün Novruz bayramı təşkil edir, digəri özünü lider kimi göstərib başqa hərəkət nümayiş etdirir. Şərhə ehtiyac varsa, davam edim. Bu “xadimin” başqa fəaliyyətindən danışmağa ehtiyac qalmadığını düşünürəm, ona görə də barəsindəki (şahidi olmadığım) şayiələri yaymağa lüzum görmürəm.

Bir ara Moskvadakı azərbaycanlıları bir araya gətirməklə kifayətlənməyib dünya azərbaycanlılarını toplamağa qərar verən qurum yaranmağa başladı. Cənubi Azərbaycan əsilli Avropada yaşayan Cavad Dərəxti ilə birlikdə Dünya Azərbaycanlıları Konqresi yaratmış iş və elm adamı Mirəşrəf Fətiyevin fəaliyyəti qeyd olunmalıdır. Qurultaylar keçirən, telekanal təşkil edən bu təşkilatın indi mövcud olub-olmadığını belə bilənlər çox deyil.

“Azərbaycan” adını yaratdığı qurumun üstünə qoyub bu adla güya həm qəzet buraxan, həm vəkillər kollegiyası yaradan, həm tələbə qəbuluna yardım göstərən, həm Rusiya ilə Azərbaycan arasında əmlak alış-verişinə vasitəçilik edən, həm Rusiyadakı siyasi hadisələrə münasibət bildirən, həmyerlilərimizi “İlin adamı” kimi yüksək titullara layiq görən, türkəçaralığı və pintiliyi hər addımda gözə batan bir “holdinqə” də uzun müddətdir rəhbərlik edən başqa həmyerlimiz var—Oqtay Hüseynov. Tanışlığımızın otuz ilə yaxınlaşmasına və bu həmvətənimizin Rusiyanın mötəbər ali məktəblərinin birində uzun müddət işlədiyini, hətta hüquq elmləri namizədi elmi adına sahib olduğunu eşidib bilməyimə baxmayaraq bu günə qədər adamı yazdığının məsuliyyətini daşımağın vacibliyinə inandıra bilməmişəm. Dəfələrlə yazılı şəkildə irad tutsam da bu “təşkilatın” “imzası” ilə yayılan yazılarda adi orfoqrafiya xətaları bir yana “Azərbaycan” sözü belə düzgün yazılmır. Yəqin “təşkilata” iradımın təkcə hərf səhvləri olduğunu düşünürsünüz. Əsla. Söhbət ümumiyyətlə yuxarıda adları çəkilən bütün təşkilatkimilərin ciddiyyətsizliyindən, qeyri-şəffaf olmasından, bu və ya digər şəkildə iş adamlarından vəsait toplayıb onlara hesabat verməyi “özlərinə sığışdırmamasından” gedir. Bu səbəblərin də nəticəsi odur ki, bütün yuxarıda sadalanan təşkilatların otuz-qırx nəfərlik “ortaq” kontingenti var, vəssalam.

Şəhriyarın adını daşıyan iki ədəbi qurumdan, Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin Rusiya bölməsindən diaspora iddiasında olan təşkilatlar kimi danışmağa ehtiyac olmasa da qeyd etmək lazımdır ki, adını çəkdiyim otuz-qırx nəfərlik kontingent bu birimlərin də özəyini təşkil edir. Fərq sadəcə bəzilərinin mötəbər AYB vəsiqəsini daşıyıb-daşımamalarındadır.

Son vaxtların dəhşət doğuran əlamətlərindən biri haqqında da danışmaq lazımdır. Dünya qloballaşıb inkişafa doğru getdikcə bizim gənclər arasında iyrənc bir meyl təzahür etməyə başlayıb. Buna fikir vermə deyib keçmək olar, lakin bu yolu tutan bir nəfər də olsa çoxdur. Çünki bu mankurtluğun yayılmasıdır. Məsələnin məğzi budur:
iqtidarın xoşuna gəlməyən məşhurlar, müxalifətçilər, ziyalılar məlumdur. Onlarla iqtidar öz üsulları ilə davranır. Bəhs etdiyim gənclər (mütləq bir “xaç ataları” var bunların) o adamın yanında hər hansı məclisdə təsadüfən onun olduğu şəkil kadrına düşən jurnalisti, ictimai xadimi, sıravi vətəndaşı “qaralayıb” iftira obyektinə çevirməyə, beləliklə öz sədaqətlərini nümayiş etdirməyə çalışırlar. Cəmiyyətimizi mağara psixologiyasına aparan bu üsula dəstək verənlər var. Yoxsa onlar bu qədər həyasızcasına ortada dolaşmazlar.
Ona görə ad çəkmirəm ki, onlar hələ dırnağı bərkiməmiş sarıdimdik cücə kimidirlər, bəlkə özlərinə çəki-düzən verib cəmiyyətin normal üzvü ola bilərlər.

Bu qədər bədbinlikdən sonra nikbin notlar da olmasa doğru olmaz. Azərbaycan mədəniyyətini, tarixini, dilini Rusiyada yaşadanlar heç bir təşkilat tabeliyinə baxmadan öz işlərini fədakarlıqla, dilə, tarixə, mədəniyyətə sonsuz sevgi ilə yerinə yetirirlər. Məsələn, hörmətli və görkəmli diplomatımız, həyatı və fəaliyyəti ilə həqiqətən əsil ağsaqqal titulunu qazanmış
Ramiz Abutalıbov Moskvada yaşadığı son 14 ildə 25 kitab nəşr etdirərək yuxarıdakı təşkilatların çoxunun birlikdə etmədiyi işi görüb. Mərhum Mərdan Feyzullayevin Moskvada yaratdığı “Dərviş” teatrı incəsənətimizin təbliğində xüsusi rol oynayırdı. Adları heç yanda çəkilməyən həmyerlilərimiz Leylaxanım İsmayılova, Bella Musayeva Rusiya ali məktəblərində Azərbaycan dilini elə məhəbbətlə tədris edirlər ki, rus, çuvaş, xant millətlərinə mənsub tələbələr Füzulinin, Səməd Vurğunun əsərlərini azərbaycanca oxuyurlar.


Hələ adının çəkilməsini istəməyən, çətinliklərlə qarşılaşmış həmyerlilərimizin problemlərini sakitcə və ən ciddi maddi yardımlarla həll edən onlarla həmyerlimizdən, bölgələrdə ən yüksək yerli qurumlarla sıx əlaqə saxlayan, mərkəzdəki rəzaləti sakitcə seyr edən savadlı, qabiliyyətli Vətən oğullarından danışmıram.

Əlqərəz, bu gün gəldiyimiz vəziyyət elədir ki, Azərbaycanla iki yüz ildən artıq ortaq tarixi bölüşən, yaxın qonşu və strateji müttəfiq olan Rusiyada yaşayan azərbaycanlıların ciddi bir quruma ehtiyacı var. Elə bir quruma ki, ərazisində yaşadığı dövlətlə əsla qarşıdurma və narazılıq toxumları səpməsin, əksinə, burada yaşayan həmvətənlərimizin bütün rəsmi orqanlarda layiqincə təmsil olunmasına şərait yaratsın, dövlət qurumları ilə bərabərhüquqlu sıx əməkdaşlığı təmin etsin, müxtəlif səbəblər üzündən burada yaşamağa məcbur olan həmvətənlərimizin bütün hüquqlarının qorunmasında, sosial imtiyazlardan istifadə edə bilməsində onlara yardım etsin, heç cür radikallığa, fanatizmə yol verməsin.

Belə qurum isə bir günə, bir adamın iddiası ilə, sosial şəbəkələrdə “atam-anam sənə qurban, ölmüşük yerdən götür” çağırışları ilə yarana bilməz. Meydan və küçə mitinqləri psixologiyası ilə deyil, öz iş, həyat və fəaliyyətləri ilə nüfuz qazanmış həmyerlilərimizin ümumi müzakirəsi ilə ciddi təşkilat yaratmaq mümkündür.

...Onu deyirdim axı. Bu yazını oxuyanların arasında diş qıcayanlardan tutmuş, xəlvətcə daş gizlədənlərə, “deyingənsən, get deyinməyinin dalınca” deyənlərə qədər hamı ola bilər. Halbuki uzun müddətdən bəri bilib susduğum bu həqiqətləri yazmağa vadar edən heç kimə qarşı şəxsi-qərəzlik deyil, yaranmış vəziyyəti səthi də olsa təhlil etmək və mümkün hesab etdiyim yolu müzakirəyə vermək idi. Reallıq ortadadır. Öndə gedən “zəncirliləri” sadaladım ki, davamını siz düşünəsiniz.

Yazının əvvəlində misal çəkdiyim çoban-köpək məsələsinə gəlincə, Vətənimizə bir çoban timsalı baxsaq, onun məhəbbətini qazanmaq üçün köpək ölmaq da şərəfdir.

Cəfər Sadıq,
Moskva, 4 mart 2019-cu il


P.S. Təhlil son həqiqət statusuna iddialı deyil, indiyədək mövcud olmuş və olan bütün qurumların adını çəkmək təəhhüdünü üzərinə götürməyib və müəllif Rusiyadakı həmyerlilərimizin tamhüquqlu yaşayışını təmin edə biləcək hər hansı təklifi müzakirə etməyə hazırdır.




Baxış: 331 | Bölmə: Yazarlar, Cəfər Sadıq, slayd1
Fikirler
Xəbər lenti
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Sorğu
suali daxil et

cavab 1
cavab 2
cavab 3
cavab4

Müəllif hüquqları qorunur.
Yenises.ru-nun məlumatlarından istifadə etdikdə istinad mütləqdir.
Copyright 2012 yenises.ru. Powered by Dara ( DaDaSHoV)
Рейтинг@Mail.ru